لیبرتارینیسم
همچنین: لیبرتاریسم، لیبرتارین
لیبرتارینیسم یعنی اولویت دادن به آزادی فردی و مالکیت خصوصی بالاتر از هر مصلحت دولتی. طرفداران این نگاه معتقدند دولت فقط باید مثل یک داور عمل کند که جلوی دزدی و زورگویی را میگیرد، نه اینکه خودش وارد زمین بازی شود و بگوید چه کسی چه چیزی را به چه قیمتی بفروشد. در واقع، آنها میگویند هرچه دولت کوچکتر باشد و مالیات کمتری بگیرد، فضای تنفس برای رشد اقتصاد و جیب مردم بازتر میشود.
در اقتصاد ایران، این مفهوم درست مقابل سیاستهایی مثل قیمتگذاری دستوری یا سهمیهبندی قرار میگیرد. اگر نگاه لیبرتارین حاکم بود، دولت برای قیمت خودرو، مرغ یا اجارهبها سقف تعیین نمیکرد تا بازار خودش بر اساس عرضه و تقاضا به تعادل برسد. از نظر یک لیبرتارین، تورم نتیجه دخالت دولت در چاپ پول است و بهترین راه برای حفظ ارزش دارایی مردم، این است که دولت اجازه دهد بازارها بدون مانع و با رقابت واقعی فعالیت کنند و حق انتخاب را کاملاً به خودِ مردم واگذار کند.
چرا الان مهم است
تازهدر روزهایی که شکستِ سیاستهای قیمتگذاری دستوری و دخالتهای گسترده در بازار، حتی برخی اقتصاددانانِ مداخلهگر را به بازنگری واداشته، بحث «لیبرتارینیسم» یا همان محدود کردنِ حداکثریِ نقش دولت در اقتصاد، دوباره داغ شده است. این مفهوم به دلیل جستوجوی راهکاری برای رهایی از انحصارات دولتی و بازگشت به مکانیزمِ طبیعیِ قیمتها در کانونِ توجه قرار دارد.
آخرین اخبار با این مفهوم

بازگشت به بازار: چرا اقتصاددانان چپگرا از مداخلات دولتی رویگردان شدند؟
اقتصاددانان پس از شکست سیاستهای مداخلهگرایانه، در حال بازگشت به اصول بازار آزاد هستند.
۱۲ مهر ۱۴۰۵
دفاع از لیبرتارینیسم: چرا منتقدان در درک آزادی و تجارت آزاد دچار خطا هستند؟
لیبرتارینیسم نه دفاع از رذایل است و نه بیتفاوتی اقتصادی، بلکه دفاع از آزادی انتخاب و کارایی تجارت آزاد است.
۱۱ مهر ۱۴۰۵
سوئد؛ چگونه مدل نوردیک همزمان سوسیالیستی و لیبرتارین باقی مانده است؟
سوئد با ترکیب دولت رفاه گسترده و آزادیهای اقتصادی، الگویی موفق از همزیستی سوسیالیسم و لیبرتارینیسم ارائه داده است.
۷ شهریور ۱۴۰۵
سیاستزدگی در تنظیمگری؛ چرا قوانین ضدانحصار و محیطزیستی به بیراهه رفتهاند؟
قوانین ضدانحصار و مقررات دولتی به جای حمایت از مصرفکننده، به ابزاری برای سیاستمداران و وکلا تبدیل شدهاند.
۶ شهریور ۱۴۰۵
شبح فریدمن؛ چرا سیاستمداران مدرن هنوز با اندیشههای بازار آزاد میجنگند؟
سیاستمداران آمریکایی با نادیده گرفتن اصول بازار آزاد فریدمن، با تورم و ناکارآمدیهای اقتصادی دستوپنج نرم میکنند.
۱۱ مرداد ۱۴۰۵
نقد تحریفهای تاریخی: آیا اقتصاددانان اتریشی ریشه ترامپیسم هستند؟
این مقاله ادعای پیوند فکری اقتصاددانان اتریشی به ترامپیسم را به دلیل تحریف متون و نادیده گرفتن شواهد تاریخی رد میکند.
۹ مرداد ۱۴۰۵
آلن گرینسپن در ۱۰۰ سالگی درگذشت؛ میراث متناقض معمار اقتصاد نوین آمریکا
درگذشت آلن گرینسپن، قدرتمندترین بانکدار مرکزی تاریخ که میراثش میان رونق دهه ۹۰ و بحران ۲۰۰۸ در نوسان است.
۳ تیر ۱۴۰۵