حمایتگرایی
حمایتگرایی سیاستی است که در آن دولت با ایجاد مانع بر سر راه کالاهای وارداتی، سعی میکند بازار را برای تولیدکننده داخلی امن و بیرقیب نگه دارد. این موانع معمولاً به شکل وضع مالیاتهای سنگین روی کالای خارجی یا ممنوع کردن کامل واردات برخی کالاها ظاهر میشود تا خریداران ناچار شوند به جای نمونههای خارجی، از محصولات ساخت داخل استفاده کنند. در واقع دولت با این کار یک چتر حفاظتی روی صنایع داخلی میکشد تا در برابر رقبای قدرتمند جهانی آسیب نبینند. در اقتصاد ایران، بارزترین مثال حمایتگرایی را در صنعت خودرو و لوازم خانگی میبینیم. وقتی واردات خودرو محدود یا ممنوع میشود، رقابت از بین میرود و خودروساز داخلی انگیزهای برای بهبود کیفیت یا کاهش قیمت ندارد. این یعنی شما به عنوان خریدار، پول بیشتری برای کالایی با تکنولوژی قدیمیتر پرداخت میکنید و قدرت انتخابتان محدود میشود. اگرچه این سیاست با هدف حفظ شغل کارگران ایرانی اجرا میشود، اما هزینه اصلی آن را مصرفکننده با خرید کالای گرانتر و بیکیفیتتر پرداخت میکند.
چرا الان مهم است
تازهحمایتگرایی دیگر فقط وضع تعرفه بر کالاهای فیزیکی نیست؛ امروزه این مفهوم در قالب انحصار فناوریهای راهبردی مثل هوش مصنوعی ظاهر شده است. تلاش قدرتهای بزرگ برای حفظ برتری دیجیتال، زنگ خطری برای دسترسی آزاد ایران به تکنولوژیهای آینده است و بحث بر سر توازن میان حمایت از توان داخلی و مقابله با انحصارهای جهانی را داغتر کرده است.
آخرین اخبار با این مفهوم
هوش مصنوعی؛ سلاح جدید واشنگتن برای هژمونی جهانی و اسارت دیجیتال متحدان
آمریکا با محدود کردن دسترسی جهانی به هوش مصنوعی، این فناوری را به اهرم فشاری برای حفظ قدرت جهانی تبدیل کرده است.
۲۹ خرداد ۱۴۰۵