عملیات بازار باز

عملیات بازار باز یعنی بانک مرکزی مثل یک معامله‌گر وارد بازار می‌شود و اوراق بدهی دولت را از بانک‌ها می‌خرد یا به آن‌ها می‌فروشد. وقتی بانک مرکزی اوراق می‌خرد، در واقع پول تازه به بانک‌ها تزریق می‌کند تا دستشان برای وام دادن باز شود؛ وقتی هم اوراق می‌فروشد، پول اضافه را از بانک‌ها جمع می‌کند تا جلوی رشد سریع نقدینگی را بگیرد. در ایران، این کار عمدتاً با خرید و فروش اسناد خزانه اسلامی یا همان اخزا انجام می‌شود تا نرخ سود در بازار بین‌بانکی مدیریت شود. این عملیات مستقیماً روی جیب شما اثر می‌گذارد چون تعیین‌کننده اصلی نرخ سود سپرده و وام‌های بانکی است. وقتی بانک مرکزی با خرید اوراق، نقدینگی را زیاد می‌کند، نرخ سود تمایل به کاهش پیدا می‌کند و برعکس. اگر این ابزار درست استفاده نشود، یا بانک‌ها با کمبود نقدینگی مواجه شده و وام‌دهی قفل می‌شود، یا با تزریق بیش از حد پول، آتش تورم تندتر شده و قدرت خرید ریال در برابر کالاها و دلار کمتر می‌شود.