سیاستگذاری در محیط جدید + فایل صوتی

لزوم بازنگری در ابزارهای اقتصادی؛ آمادگی برای سیاستگذاری در دوران پساتحریم

سیاستگذاری و اقتصاد کلانبانکداری و سیاست پولی۸ تیر ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

سیاستگذاری اقتصادی در دوران پساتحریم نیازمند رها کردن ابزارهای دوران تحریم و بازگشت به قواعد علمی پولی و استقلال ارزی است.

آیا می‌دانستید اصرار بر سیاست‌های اقتصادی دهه ۸۰ در دنیای امروز، مثل این است که با نقشه‌های قدیمی در یک شهر کاملاً جدید رانندگی کنید؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
سیاستگذاران نباید با ابزارهای دوران بحران و تحریم به استقبال دوران گشایش اقتصادی احتمالی بروند.
۲
در صورت رفع تحریم‌ها، نرخ سود بانکی دوباره به ابزاری کارآمد تبدیل شده و باید بر اساس قاعده تیلور تنظیم شود.
۳
بانک مرکزی باید از مدیریت مستقیم بازار ارز و سهمیه‌بندی واردات فاصله گرفته و به سمت هدف‌گذاری تورم حرکت کند.
۴
استقلال عملیاتی در فروش ارز باید به نهادهایی مثل صندوق توسعه ملی و وزارت نفت بازگردانده شود تا بانک مرکزی بر مدیریت پایه پولی تمرکز کند.

چرا این خبر مهم است؟

تغییر در پارادایم سیاستگذاری می‌تواند منجر به ثبات قیمت‌ها، پیش‌بینی‌پذیر شدن بازار ارز و بهبود شرایط وام‌دهی بانک‌ها شود که مستقیماً بر معیشت و کسب‌وکارها اثر دارد.

نکات پنهان خبر

خطر اصلی برای اقتصاد ایران پس از توافق احتمالی، «اینرسی سیاستی» است؛ یعنی استفاده از نسخه‌های دوران وفور نفتی دهه ۸۰ یا دوران تنگنای تحریمی دهه ۹۰ برای محیطی که نیازمند قواعد علمی مدرن پولی است.

نگاه دیگر

برخی منتقدان معتقدند در اقتصاد ایران به دلیل ناترازی‌های ساختاری بانک‌ها، ابزار نرخ سود به تنهایی کارایی لازم را ندارد و کنترل‌های مقداری همچنان باید اولویت باشند.

منتظر چه باید بود؟

باید منتظر ماند و دید آیا در صورت گشایش سیاسی، بانک مرکزی به سمت اجرای «قاعده تیلور» و «هدف‌گذاری تورم» حرکت خواهد کرد یا خیر.

اگر…؟

اگر توافق سیاسی حاصل شود اما بانک مرکزی همچنان به سیاست تثبیت دستوری نرخ ارز ادامه دهد، احتمالاً شاهد یک جهش تورمی بزرگتر در آینده خواهیم بود.

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

نویسنده به تجربه دهه ۸۰ اشاره می‌کند که در آن درآمدهای نفتی بالا اجازه تثبیت نرخ ارز و کنترل تورم را می‌داد، اما هشدار می‌دهد که تکرار آن مدل در شرایط فعلی بدون اصلاحات ساختاری خطرناک است.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

بانک‌های تجاری
اصلاح ترازنامه و تغییر در مدل سودآوری با شناور شدن نرخ‌ها
فعالان اقتصادی و بازرگانان
کاهش نااطمینانی، دسترسی به پوشش ریسک نرخ سود و شفافیت در بازار ارز
عامه مردم
کاهش تورم و ثبات اقتصادی در صورت اجرای درست هدف‌گذاری تورمی

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

معرفی مفهوم «جنگیدن با جنگ قبلی» و لزوم تطبیق ابزارهای سیاستگذاری با شرایط جدید اقتصادی.

۲

نقد ناکارآمدی افزایش نرخ سود اسمی در شرایط تحریم و نااطمینانی بالا.

۳

تأکید بر اهمیت ابزار نرخ سود و لزوم استفاده از ابزارهای متناسب با محیط اقتصاد کلان.

۴

هشدار نسبت به تکرار سیاست‌های تثبیت دستوری نرخ ارز که ریشه در ذهنیت دهه ۸۰ دارد.

۵

طرح پرسش درباره اقدامات ضروری سیاستگذار در صورت دگرگونی محیط اقتصاد کلان پس از مذاکرات.

۶

پیشنهاد استفاده از قاعده تیلور و شناورسازی نرخ سود برای فعال کردن کانال انتقال سیاست پولی.

۷

لزوم پذیرش هدف‌گذاری تورم و کاهش اولویت سیاست‌های اعتباری در محیط جدید.

۸

ضرورت خروج بانک مرکزی از عملیات تجاری ارز و تمرکز بر مدیریت ذخایر و نرخ تعادلی.

۹

پیشنهاد واگذاری مدیریت ارزهای صندوق توسعه ملی و وزارت نفت به خود این نهادها.

۱۰

تأکید بر ضرورت آمادگی کارشناسان تمامی حوزه‌ها برای ورود به دوران جدید اقتصاد کلان.

آمار کلیدی

۱۵ سال
مدت زمان درگیری اقتصاد ایران با تحریم‌های گسترده (به جز دو سال)
۲۰ درصد
میانگین نرخ تورم در دهه‌های ۷۰ و ۸۰ شمسی

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند