بنگاهداری
بنگاهداری در نظام بانکی ایران به وضعیتی گفته میشود که بانکها به جای تمرکز بر وظیفه اصلی خود یعنی واسطهگری مالی و اعطای تسهیلات، مستقیماً وارد دنیای کسبوکار میشوند. در این حالت، بانک با تاسیس شرکتهای زیرمجموعه یا خرید سهام مدیریتی کارخانهها و پروژههای بزرگ، خودش به یک تاجر یا سازنده تبدیل میشود. این رفتار در اقتصاد ایران معمولاً راهکاری برای حفظ ارزش داراییها در برابر تورم یا جبران ناترازیهای مالی بانک از طریق سودِ فعالیتهای تجاری است. این موضوع مستقیماً روی زندگی مردم اثر میگذارد؛ چون وقتی سرمایه بانک در پروژههای ساختمانی لوکس یا شرکتهای تابعه قفل میشود، قدرت وامدهی بانک به مردم عادی و کسبوکارهای کوچک کاهش مییابد. برای مثال، وقتی یک بانک ترجیح میدهد منابعش را صرف ساخت یک مرکز خرید بزرگ در تهران کند، عملاً صف وام ازدواج یا تسهیلات تولید طولانیتر میشود و نقدینگی به جای چرخش در لایههای مختلف اقتصاد، در داراییهای ثابت رسوب میکند که این خود میتواند به تورم و رکود دامن بزند.
چرا الان مهم است
تازهبحث اصلاح ساختار بانکها دوباره داغ شده است. کارشناسان معتقدند حتی با رفع تحریمها، تا زمانی که بانکهای ایرانی به جای واسطهگری مالی، درگیر «بنگاهداری» و قفل کردن سرمایهها در شرکتهای زیرمجموعه و املاک خود باشند، چرخ اقتصاد نمیچرخد. این گرهِ کور، اکنون به یکی از محورهای اصلی نقشه راه تحول نظام بانکی تبدیل شده است.
آخرین اخبار با این مفهوم
نقشه راه اصلاح نظام بانکی ایران؛ چرا رفع تحریمها به تنهایی کافی نیست؟
اصلاح نظام بانکی در دوران پساتوافق نیازمند توقف مداخلات دولتی، حل ناترازیها و پذیرش استانداردهای بینالمللی نظیر FATF است.
۲ تیر ۱۴۰۵