کمیسیون ماده ۵
کمیسیون ماده ۵ در واقع اتاق فرمانِ تغییر قوانین شهرسازی در هر شهر است. هر شهری نقشهای به نام طرح تفصیلی دارد که در آن مشخص شده هر قطعه زمین چه کاربریای (مثلاً مسکونی، تجاری یا فضای سبز) داشته باشد و تا چند طبقه اجازه ساخت دارد. وقتی قرار است تغییری در این نقشهها ایجاد شود، این کمیسیون که متشکل از نمایندگان وزارتخانههای مختلف و شهرداری است، تصمیم نهایی را میگیرد.
اهمیت این کمیسیون برای جیب مردم و اقتصاد مسکن در امضای طلایی آن نهفته است. برای مثال، اگر این کمیسیون موافقت کند که یک زمین با کاربری باغ به مجتمع تجاری تبدیل شود، ارزش آن ملک ناگهان جهش عجیبی میکند. تصمیمات این نهاد با تعیین میزان عرضه تراکم و تغییر کاربریها، توازن قیمت مسکن در محلهها را جابهجا کرده و بر کیفیت خدماتی مثل ترافیک و سرانه فضای سبز زندگی شهروندان اثر مستقیم میگذارد.
چرا الان مهم است
تازهناترازی میان نقشههای کاغذی شهر و واقعیتِ برجها، پای کمیسیون ماده ۵ را به اخبار باز کرده است. از صدور مجوزهای بلندمرتبهسازی برای عبور از بنبست نوسازی تا جنجالهای فروش تراکم، همگی نشان میدهند که این مرجع با تغییرِ ضوابط طرحهای تفصیلی، کلیدِ اصلیِ سودآوری در پروژههای ساختمانی و تحولاتِ کالبدی شهرهای بزرگ است.
آخرین اخبار با این مفهوم

تخلف ساختمانی در تهران: ۲۰۵ طبقه اضافه با مجوزهای مشکوک بازسازی جنگ
شهرداری تهران با سوءاستفاده از مجوز بازسازی جنگ، به ۱۷۵ ساختمان جدید بیش از ۲۰۰ طبقه اضافه داده است.
۲۰ شهریور ۱۴۰۵
نقشه راه تهران برای پناهگاههای زیرزمینی؛ از اتاقهای امن تا توسعه زیرسطحی
تهران با دو مصوبه جدید، توسعه فضاهای زیرسطحی و الزام ساختمانها به احداث پناهگاه را در دستور کار قرار داد.
۱۶ شهریور ۱۴۰۵
شکستِ طرح کاهش تراکم در تهران؛ تابآوری پایتخت قربانیِ تراکمفروشی شد
حذف بندهای کاهش تراکم از طرح پدافند غیرعامل، تابآوری تهران در برابر بحرانها را همچنان در هالهای از ابهام قرار داد.
۱۵ شهریور ۱۴۰۵ضوابط جدید بلندمرتبهسازی در رشت ابلاغ شد؛ پایان توسعه افقی شهر
شورای عالی شهرسازی با ابلاغ ضوابط بلندمرتبهسازی در رشت، توسعه عمودی را جایگزین توسعه افقی برای حفظ اراضی کشاورزی کرد.
۱۴ شهریور ۱۴۰۵
ابهام در توزیع تراکمهای جنگی؛ شهرداری تهران زیر تیغ شورای عالی شهرسازی
اختلاف بر سر نحوه توزیع تراکمهای ساختمانیِ اختصاصیافته به بازسازی مناطق جنگزده، شهرداری را به پاسخگویی واداشت.
۲ شهریور ۱۴۰۵
شکست طرح جامع تهران؛ چرا پایتخت از سند توسعه خود سبقت گرفت؟
طرح جامع تهران با ۷۰ درصد ناکامی، قربانی تراکمفروشی و ضعف نظارت شده و کیفیت زندگی را تهدید میکند.
۳۱ مرداد ۱۴۰۵
چرا سرمایهگذاران از نوسازی بافت فرسوده تهران فراریاند؟
سیاستهای نادرست و تمرکز بر مناطق شمالی، نوسازی بافت فرسوده تهران را با رکود سنگین مواجه کرده است.
۲۶ مرداد ۱۴۰۵
پایان عصر «امضاهای طلایی»؛ لایحه سلب اختیار شهردار تهران از کمیسیون ماده ۵
دولت با تدوین لایحهای، به دنبال پایان دادن به ریاست شهردار تهران بر کمیسیون ماده ۵ و رفع تعارض منافع است.
۲۶ مرداد ۱۴۰۵
بحران آب تهران؛ چرا تراکمفروشی شهرداری خط قرمز دولت را شکست؟
تراکمفروشی شهرداری تهران با نادیده گرفتن محدودیتهای آبی، توان اکولوژیک پایتخت را به مرز فروپاشی رسانده است.
۵ مرداد ۱۴۰۵