سیاست پولی۱۹ خبر

خلق پول

همچنین: چاپ پول، خلق نقدینگی

خلق پول برخلاف تصور عمومی، فقط به معنی چاپ اسکناس در چاپخانه بانک مرکزی نیست. در واقعیت، بخش بزرگی از پولی که در حساب‌های بانکی ما جابه‌جا می‌شود، وجود خارجی فیزیکی ندارد. وقتی شما پولی را در بانک سپرده‌گذاری می‌کنید و بانک بخش بزرگی از آن را به فرد دیگری وام می‌دهد، بدون اینکه از موجودی حساب شما کم شود، پول جدیدی در اقتصاد متولد شده است. این سازوکار که توسط بانک‌های دولتی و خصوصی انجام می‌شود، حجم نقدینگی کل کشور را افزایش می‌دهد. در اقتصاد ایران، سرعت خلق پول معمولاً بسیار بیشتر از رشد تولید کالاها و خدمات است. وقتی بانک‌ها برای جبران ناترازی‌های خود یا پرداخت سودهای بالا به سپرده‌گذاران، از بانک مرکزی اعتبار می‌گیرند، پولی وارد بازار می‌شود که معادل واقعی در دنیای کالاها ندارد. نتیجه این فرآیند برای مردم ملموس است: ریال‌های بیشتری به دنبال خرید مقدار ثابتی خودرو، مسکن یا دلار می‌روند و همین موضوع باعث می‌شود قدرت خرید پولی که در جیب دارید، روزبه‌روز کمتر شده و قیمت‌ها با جهش مواجه شوند.

چرا الان مهم است

تازه

در روزهای اخیر، بحث انضباط پولی برای مهار نقدینگی و چالش‌های اصلاح نرخ بهره، بار دیگر موضوع «خلق پول» را به صدر اخبار آورده است. در حالی که سیاست‌گذاران از کنترل موتورهای تولید پول می‌گویند، طرح‌های حمایتی جدید و نقدها به نظام توزیع ثروت، نگرانی‌ها را درباره اثر این سازوکار بر قدرت خرید و سفره ایرانیان دوچندان کرده است.

آخرین اخبار با این مفهوم

همتی: با انضباط سخت‌گیرانه، جلوی خلق بی‌رویه نقدینگی را گرفتیم

همتی: با انضباط سخت‌گیرانه، جلوی خلق بی‌رویه نقدینگی را گرفتیم

رئیس بانک مرکزی کنترل نقدینگی را نتیجه نظارت سخت‌گیرانه بر بانک‌ها و جلوگیری از خلق پول خارج از دستورالعمل دانست.

۱۴ مهر ۱۴۰۵
چرا طرح «تورم صفر» شکست می‌خورد؟ پیشنهاد جایگزین برای حمایت از خانوارها

چرا طرح «تورم صفر» شکست می‌خورد؟ پیشنهاد جایگزین برای حمایت از خانوارها

طرح تثبیت قیمت کالاهای اساسی شکست‌خورده است؛ دولت باید یارانه‌های پنهان انرژی را حذف و به صورت نقدی به خانوارها بپردازد.

۱۰ مهر ۱۴۰۵
چرا طرح «تورم صفر» شهرداری تهران از پیش شکست‌خورده است؟

چرا طرح «تورم صفر» شهرداری تهران از پیش شکست‌خورده است؟

طرح تورم صفر شهرداری تهران به دلیل تورم بالا و اتکا به منابع ناپایدار، محکوم به شکست و ایجاد بازار سیاه است.

۱۰ مهر ۱۴۰۵
پاسخ همتی به ادعای آمریکا: بهبود شاخص‌های پولی نتیجه سیاست‌های داخلی است

پاسخ همتی به ادعای آمریکا: بهبود شاخص‌های پولی نتیجه سیاست‌های داخلی است

همتی بهبود شاخص‌های پولی و تورمی را نتیجه سیاست‌های بانک مرکزی دانست، نه فشار اقتصادی آمریکا.

۵ مهر ۱۴۰۵
آیا نظام پولی کنونی اخلاقی است؟ نقدی بر خلق پول و توزیع ثروت

آیا نظام پولی کنونی اخلاقی است؟ نقدی بر خلق پول و توزیع ثروت

کتاب «پول راستین دیجیتال» با نقد نظام پولی کنونی، به دنبال سازوکاری اخلاقی برای جلوگیری از خلق بی‌ضابطه پول است.

۱ مهر ۱۴۰۵
هزارتوی نرخ بهره در ایران؛ چرا اصلاح دستوری سود بانکی دشوار است؟

هزارتوی نرخ بهره در ایران؛ چرا اصلاح دستوری سود بانکی دشوار است؟

نرخ بهره حقیقی منفی در ایران عامل رانت و تورم است، اما اصلاح آن نیازمند مسیری تدریجی برای جلوگیری از شوک اقتصادی است.

۱۳ شهریور ۱۴۰۵
معاون پزشکیان: ناترازی بودجه و عملکرد بانک‌ها عامل اصلی تورم است

معاون پزشکیان: ناترازی بودجه و عملکرد بانک‌ها عامل اصلی تورم است

معاون اجرایی رئیس‌جمهور، ناترازی بودجه و عملکرد بانک‌ها را عامل اصلی تورم مزمن در ایران معرفی کرد.

۹ شهریور ۱۴۰۵
تغییر استراتژی بانک مرکزی: اولویت‌دهی به صنایع کوچک و افزایش اختیارات شعب استانی

تغییر استراتژی بانک مرکزی: اولویت‌دهی به صنایع کوچک و افزایش اختیارات شعب استانی

بانک مرکزی با تغییر اولویت اعتباری به سمت صنایع کوچک و افزایش اختیارات استانی، به دنبال مهار تورم است.

۶ شهریور ۱۴۰۵
همتی: شرکت‌های بزرگ مکلف به تمرکز ۵۰ درصد منابع مالی در استان‌ها هستند

همتی: شرکت‌های بزرگ مکلف به تمرکز ۵۰ درصد منابع مالی در استان‌ها هستند

بانک مرکزی با الزام شرکت‌های بزرگ به تمرکز منابع در استان‌ها و اولویت‌دهی به صنایع کوچک، به دنبال توزیع عادلانه نقدینگی است.

۵ شهریور ۱۴۰۵
ابرتورم چیست و آیا اقتصاد ایران در مسیر آن قرار دارد؟

ابرتورم چیست و آیا اقتصاد ایران در مسیر آن قرار دارد؟

ابرتورم با تورم ماهانه بالای ۵۰ درصد تعریف می‌شود و معمولاً نتیجه خلق پول برای جبران کسری بودجه است.

۴ شهریور ۱۴۰۵
شرط بانک مرکزی برای افزایش کالابرگ: بدون چاپ پول، تورم‌زا نیست

شرط بانک مرکزی برای افزایش کالابرگ: بدون چاپ پول، تورم‌زا نیست

افزایش ۲۳ درصدی کالابرگ مشروط به تأمین منابع غیرتورمی و حذف یارانه‌بگیران غیرواجد شرایط است.

۱ شهریور ۱۴۰۵
روایت تاریخی از چاپ اسکناس بدون مجوز در دولت مصدق برای تأمین حقوق

روایت تاریخی از چاپ اسکناس بدون مجوز در دولت مصدق برای تأمین حقوق

روایتی تاریخی از چاپ اسکناس بدون مجوز در دولت مصدق برای جبران کسری بودجه ناشی از تحریم نفت.

۲۸ مرداد ۱۴۰۵
چرا بانک‌ها نمی‌توانند سپرده‌های مردم را صرف سفته‌بازی کنند؟

چرا بانک‌ها نمی‌توانند سپرده‌های مردم را صرف سفته‌بازی کنند؟

بانک‌ها سپرده‌ها را در خزانه ندارند؛ آن‌ها دارایی‌های اعتباری زمان‌داری هستند که پیش‌تر در اقتصاد توزیع شده‌اند.

۲۴ مرداد ۱۴۰۵
چگونه از ابرتورم فاصله بگیریم؟ درس‌هایی از مدل کاگان برای اقتصاد ایران

چگونه از ابرتورم فاصله بگیریم؟ درس‌هایی از مدل کاگان برای اقتصاد ایران

برای جلوگیری از ابرتورم، دولت باید کسری بودجه را کنترل کند تا چاپ پول به چرخه معیوب تورم نینجامد.

۲۴ مرداد ۱۴۰۵
آیا قانون می‌تواند جلوی چاپ پول در آرژانتین را بگیرد؟

آیا قانون می‌تواند جلوی چاپ پول در آرژانتین را بگیرد؟

تلاش میلی برای نهادینه‌سازی ضدتورم با چالش تغییرپذیری قوانین توسط دولت‌های آینده روبروست.

۲۳ مرداد ۱۴۰۵

سلیمانی: دولت به جای چاپ پول، از مردم مالیات و قرض بگیرد

بنیانگذار کاله خواستار توقف خلق پول و جایگزینی آن با مالیات و قرض‌گیری از مردم برای مهار تورم شد.

۲۰ مرداد ۱۴۰۵
میدری: بازنشستگی زودهنگام فرصت شغلی جوانان را می‌بلعد؛ ۵۰۰ هزار میلیارد تومان برای متناسب‌سازی

میدری: بازنشستگی زودهنگام فرصت شغلی جوانان را می‌بلعد؛ ۵۰۰ هزار میلیارد تومان برای متناسب‌سازی

وزیر کار با انتقاد از بازنشستگی زودهنگام، بر اصلاح قوانین برای حمایت از اشتغال جوانان و کنترل تورم تأکید کرد.

۹ مرداد ۱۴۰۵
چرا ابرتورم در ایران هنوز رخ نداده است؟ تحلیل مرز اعتماد و فروپاشی

چرا ابرتورم در ایران هنوز رخ نداده است؟ تحلیل مرز اعتماد و فروپاشی

ابرتورم نه با افزایش قیمت، بلکه با فروپاشی اعتماد به پول ملی و خروج از نظام مالی آغاز می‌شود.

۲۲ تیر ۱۴۰۵
صندوق‌های نیکوکاری بورس؛ راهکار غیرتورمی برای بازسازی خسارت‌های جنگ

صندوق‌های نیکوکاری بورس؛ راهکار غیرتورمی برای بازسازی خسارت‌های جنگ

استفاده از صندوق‌های نیکوکاری بورس برای بازسازی خسارات جنگ، راهکاری غیرتورمی برای کاهش فشار بر بانک‌ها و بودجه است.

۵ تیر ۱۴۰۵