نرخ ترجیحی

نرخ ترجیحی در واقع یک نوع یارانه پنهان است که دولت به جای پرداخت مستقیم پول به مردم، آن را روی قیمتِ یک دارایی مثل دلار یا سود وام اعمال می‌کند. در اقتصاد ایران، معروف‌ترین شکل آن «ارز دولتی» است؛ یعنی دولت دلار حاصل از فروش نفت را با قیمتی بسیار ارزان‌تر از بازار آزاد در اختیار واردکنندگان قرار می‌دهد تا کالاهای حیاتی مثل گندم، نهاده‌های دامی و تجهیزات پزشکی با قیمت کمتری به دست مصرف‌کننده برسد.

اگرچه هدف این کار حمایت از قدرت خرید شماست، اما فاصله زیاد بین نرخ ترجیحی و قیمت واقعی بازار معمولاً باعث ایجاد رانت و فساد می‌شود؛ به این معنا که برخی کالا را با دلار ارزان وارد کرده اما با قیمت دلار آزاد به مردم می‌فروشند. علاوه بر این، وقتی دولت منابع کافی برای تامین این ارز ارزان را نداشته باشد، ناچار به چاپ پول می‌شود که نتیجه‌اش تورم و گران شدن سایر هزینه‌های زندگی شما در بلندمدت خواهد بود.