سبد معیشت
سبد معیشت در واقع قیمت تمامشده زندگی است؛ یعنی یک خانواده متوسط (معمولاً ۳.۳ نفره) چقدر پول نیاز دارد تا نیازهای ابتداییاش مثل نان، برنج، اجارهخانه، درمان و آموزش را در حد معقول تأمین کند. این عدد هر سال توسط نمایندگان کارگری و کارفرمایی محاسبه میشود تا تصویری واقعی از هزینههای جاری زندگی در شهرهای مختلف ایران به دست بیاید و مشخص شود یک خانوار برای بقا به چه میزان درآمد نیاز دارد.
اهمیت این عدد زمانی مشخص میشود که پای تعیین حقوق و دستمزد وسط میآید. وقتی تورم در بازار مسکن یا قیمت کالاهای اساسی مثل گوشت و روغن بالا میرود، فاصله بین حداقل دستمزد و سبد معیشت بیشتر میشود؛ این یعنی حتی با وجود افزایش ریالی حقوق، قدرت خرید واقعی فرد کاهش یافته است. در واقع سبد معیشت به زبان ساده به ما میگوید که برای یک زندگی آبرومندانه در اقتصاد امروز ایران، کفِ درآمدی چقدر باید باشد تا خانواده زیر خط فقر نرود.
چرا الان مهم است
تازهبا سهم ۷۷ درصدی خوراک از درآمد بسیاری از خانوادهها، سبد معیشت به بحرانیترین نقطه خود رسیده است. وقتی تورم حتی از مسیر هزینههای بستهبندی به سفرهها فشار میآورد، عملاً بخش بزرگی از دستمزد صرفاً برای بقا هزینه میشود. این موضوع باعث شده تا تحلیلگران بر شکاف عمیق میان درآمد واقعی و هزینههای ضروری زندگی تمرکز کنند.
آخرین اخبار با این مفهوم

سهم ۷۷ درصدی خوراک از درآمد خانوار؛ بستهبندی موتور جدید تورم مواد غذایی شد
خوراک ۷۷٪ درآمد خانوار را میبلعد؛ برنج ۵۰٪ گران شد و هزینههای بستهبندی به محرک جدید تورم تبدیل شده است.
۵ تیر ۱۴۰۵