ترانزیت
ترانزیت در واقع اجاره دادنِ مسیر است. وقتی یک کامیون از ترکیه بار میزند تا به ازبکستان برود و از جادههای ایران عبور میکند، یا وقتی کالایی در بندر عباس تخلیه میشود تا با قطار به روسیه برود، ترانزیت اتفاق افتاده است. در این فرآیند، کالا نه وارد بازار ایران میشود و نه متعلق به ماست؛ ما فقط میزبانِ عبور آن هستیم و بابت این خدمات، هزینه دریافت میکنیم. این موضوع برای اقتصاد ایران حیاتی است چون جایگزین امنی برای درآمد نفت محسوب میشود. هرچه ترانزیت از خاک ما بیشتر شود، تقاضا برای خدمات جانبی مثل تعمیرگاهها، رستورانهای بینراهی و شرکتهای حملونقل افزایش مییابد و ارز واقعی وارد کشور میشود. مثلاً فعال شدن کامل بندر چابهار برای جابهجایی بار هند به آسیای میانه، میتواند هزاران شغل مستقیم ایجاد کرده و به رشد اقتصادی استانهای محروم کمک کند.
چرا الان مهم است
تازهاین روزها که فشارهای بینالمللی بر گلوگاههای تجاری ایران زیاد شده، بحث «ترانزیت» از یک موضوع حملونقلی ساده به یک استراتژی بقا تبدیل شده است. تمرکز دوباره بر ظرفیتهای دریای خزر نشان میدهد که ایران بهدنبال فعالکردن مسیرهای جایگزین برای جابهجایی کالا و کاهش هزینههای صادرات و واردات در شرایط تحریمی است تا سفره مردم کمتر آسیب ببیند.
آخرین اخبار با این مفهوم

دریای خزر؛ شاهراه نادیده گرفته شده برای دور زدن تحریمها و کاهش هزینههای تجارت
فعالسازی ظرفیت بنادر شمالی میتواند با کوتاهتر کردن مسیرهای تجاری، وابستگی به بنادر جنوبی و کشورهای حاشیه خلیج فارس را کاهش دهد.
۳۱ خرداد ۱۴۰۵