یوتیلیتی
یوتیلیتی در ساده‌ترین تعریف یعنی «میزان کاربردی بودن» یک چیز برای شما. در دنیای اقتصاد، وقتی از یوتیلیتی حرف می‌زنیم، منظورمان فایده یا لذتی است که یک کالا برای خریدار ایجاد می‌کند. اما در فضای مالی و بورس ایران، این واژه بیشتر برای توصیف شرکت‌های خدمات عمومی مثل نیروگاه‌های برق، شرکت‌های تأمین آب و شبکه‌های گاز به کار می‌رود؛ یعنی خدماتی که حذف آن‌ها زندگی روزمره مردم و چرخ کارخانه‌ها را کاملاً متوقف می‌کند.
اهمیت یوتیلیتی برای دارایی شما در دو بخش است: اول هزینه‌ای که بابت قبوض می‌پردازید و دوم سودی که از سهام این شرکت‌ها در بورس می‌گیرید. در ایران، قیمت‌گذاری این خدمات عمدتاً دست دولت است و با یارانه پرداخت می‌شود. وقتی قیمت یوتیلیتیِ صنایع (مثل برقِ کارخانه‌های فولاد یا گازِ پتروشیمی‌ها) تغییر می‌کند، نه تنها هزینه زندگی شما عوض می‌شود، بلکه سودآوری بزرگ‌ترین شرکت‌های بورس تهران هم تکان می‌خورد. در واقع، یوتیلیتی‌ها ستون فقرات هزینه‌های تولید در اقتصاد ایران هستند و هر تغییری در آن‌ها، مستقیماً روی تورم و قیمت نهایی کالاهایی که می‌خرید اثر می‌گذارد.
چرا الان مهم است
تازهاین روزها با ناترازی انرژی و قطع گاز پتروشیمی‌ها، مفهوم «یوتیلیتی» یا همان زیرساخت‌های حیاتی مثل برق و بخار، به پاشنه آشیل صنعت ایران تبدیل شده است. تلاش برای نوسازی نیروگاه‌های متمرکز و ایجاد جزایر مستقل تولید انرژی در مجتمع‌های بزرگی مثل فجر و مبین، نشان‌دهنده استراتژی جدید صنایع برای عبور از بحران قطعی خوراک و تضمین سودآوری در سال‌های پیش رو است.
آخرین اخبار با این مفهوم
هم‌افزایی پالایشگاه تهران با ایرانول و بهران برای تامین پایدار خوراک
پالایشگاه تهران با هدف تسهیل تامین خوراک لوب‌کات و قراردادهای یوتیلیتی، همکاری راهبردی با ایرانول و بهران را آغاز کرد.
۱۰ مهر ۱۴۰۵
بازگشت ۶۰ درصد ظرفیت پتروشیمی‌ها؛ زمستان سخت در انتظار صنعت
با وجود بازسازی ۶۰ درصد ظرفیت پتروشیمی‌ها، ناترازی گاز و آسیب‌های زیرساختی، زمستان دشواری برای این صنعت پیش‌بینی می‌شود.
۷ مهر ۱۴۰۵
معمای بازآرایی: درس‌های راهبردی صنعت پتروشیمی از شوک جنگ رمضان
شوک جنگ رمضان نشان داد مدل توسعه پتروشیمی ایران شکست خورده و نیازمند گذار از حجم‌گرایی به ارزش‌افزوده‌گرایی است.
۳۰ شهریور ۱۴۰۵
صنعت متانول در ۱۴۰۵: جهش سودآوری با وجود بحران تولید
صنعت متانول با وجود افت ۶۰ درصدی تولید ناشی از جنگ، به دلیل رشد قیمت‌ها سودآور شد.
۴ شهریور ۱۴۰۵
بازسازی نیروگاه‌های «فجر» با تکیه بر توان داخلی و مشارکت مپنا و برق حرارتی
فجر انرژی با مشارکت مپنا و شرکت برق حرارتی، بازسازی نیروگاه‌های آسیب‌دیده را برای احیای سریع تولید آغاز کرد.
۲ شهریور ۱۴۰۵
گذار از تمرکز به تاب‌آوری: ضرورت ایجاد جزایر مستقل برق در پتروشیمی‌ها
مدل متمرکز تامین انرژی در پتروشیمی‌ها به ریسک سیستماتیک تبدیل شده و گذار به جزایر مستقل برق ضروری است.
۱۶ مرداد ۱۴۰۵توسعه زیرساخت‌های فنی پتروشیمی تبریز با افتتاح آزمایشگاه مرکزی جدید
پتروشیمی تبریز با افتتاح آزمایشگاه مرکزی جدید، زیرساخت‌های فنی خود را برای پشتیبانی از طرح‌های توسعه‌ای ارتقا داد.
۲۷ تیر ۱۴۰۵
شوک جنگ به تولید اوره؛ چگونه قیمت‌های جهانی مانع سقوط درآمد پتروشیمی‌ها شد؟
آسیب زیرساختی تولید اوره را ۶۰٪ کاهش داد، اما قیمت‌های بالای جهانی مانع از سقوط درآمد شرکت‌ها شد.
۳۰ خرداد ۱۴۰۵