ترانزیت
همچنین: عبور ترانزیتی، ترانزیت کالا
ترانزیت در واقع اجاره دادنِ مسیر است. وقتی یک کامیون از ترکیه بار میزند تا به ازبکستان برود و از جادههای ایران عبور میکند، یا وقتی کالایی در بندر عباس تخلیه میشود تا با قطار به روسیه برود، ترانزیت اتفاق افتاده است. در این فرآیند، کالا نه وارد بازار ایران میشود و نه متعلق به ماست؛ ما فقط میزبانِ عبور آن هستیم و بابت این خدمات، هزینه دریافت میکنیم. این موضوع برای اقتصاد ایران حیاتی است چون جایگزین امنی برای درآمد نفت محسوب میشود. هرچه ترانزیت از خاک ما بیشتر شود، تقاضا برای خدمات جانبی مثل تعمیرگاهها، رستورانهای بینراهی و شرکتهای حملونقل افزایش مییابد و ارز واقعی وارد کشور میشود. مثلاً فعال شدن کامل بندر چابهار برای جابهجایی بار هند به آسیای میانه، میتواند هزاران شغل مستقیم ایجاد کرده و به رشد اقتصادی استانهای محروم کمک کند.
چرا الان مهم است
تازهبازگشایی مرزهای کلیدی با عراق و پیشرفت پروژههای ریلی نظیر خط زنجان-قزوین، بار دیگر بحث درآمدزایی از موقعیت جغرافیایی ایران را داغ کرده است. در حالی که کشورهای همسایه با پیشنهادهای جدید برای امنیت مسیرهای آبی به دنبال سهم بیشتری از جابهجایی کالا هستند، ایران تلاش میکند با تکمیل کریدورهای داخلی، جایگاه خود را به عنوان شاهراه عبور کالا تثبیت کند.
آخرین اخبار با این مفهوم

فرسایش تجارت منطقه؛ انسداد هرمز هزینههای لجستیک را ۸ برابر کرد
انسداد تنگه هرمز هزینههای لجستیک را ۸ برابر کرده و با کاهش ۹۴ درصدی تردد کشتیها، تجارت منطقه را فلج کرده است.
۳ مهر ۱۴۰۵
رایزنیهای دیپلماتیک پزشکیان در نیویورک؛ تمرکز بر ترانزیت و همکاریهای اقتصادی
پزشکیان در نیویورک بر توسعه مسیرهای ترانزیتی با ارمنستان و تقویت همکاریهای اقتصادی با بنگلادش تأکید کرد.
۲ مهر ۱۴۰۵
هدفگذاری ۱۰ میلیارد دلاری برای تجارت ایران و پاکستان؛ مرزها شبانهروزی میشوند
ایران و پاکستان برای افزایش تجارت به ۱۰ میلیارد دلار و شبانهروزی کردن مرزها توافق کردند.
۳۰ شهریور ۱۴۰۵
فاز دوم فشار اقتصادی؛ گذار آمریکا از تحریم نهادها به محاصره شبکهای ایران
آمریکا با گسترش تحریمها به شبکههای مالی و لجستیکی، ایران را با بحران هزینه و ظرفیت تجاری مواجه کرده است.
۲۷ شهریور ۱۴۰۵
استراتژی موازنه ترانزیتی ایران در قفقاز: عبور از وابستگی به مسیرهای واحد
ایران با توسعه همزمان کریدورهای آذربایجان و ارمنستان، به دنبال ایجاد موازنه ترانزیتی و افزایش تابآوری اقتصادی است.
۲۷ شهریور ۱۴۰۵
پایان محدودیتهای مرزی؛ بازگشایی کامل گذرگاه چذابه از پنجشنبه
تمامی گذرگاههای مرزی ایران و عراق پس از یک دوره تعطیلی موقت برای ارتقای امنیت، بازگشایی شدند.
۲۵ شهریور ۱۴۰۵
پیشرفت ۹۳ درصدی راهآهن زنجان-قزوین؛ وعده تکمیل کریدور ریلی با اعتبار ۸۰۰ میلیاردی
پروژه راهآهن زنجان-قزوین با پیشرفت ۹۳ درصدی در حال تکمیل است تا ظرفیت ترانزیت ریلی کشور افزایش یابد.
۲۵ شهریور ۱۴۰۵
چگونه ایران میتواند مزیت جغرافیایی خود را به قدرت ترانزیتی پایدار تبدیل کند؟
ایران برای حفظ جایگاه ترانزیتی خود در برابر فشارهای خارجی، باید همسایگان را به ذینفعان اقتصادی تبدیل کند.
۲۳ شهریور ۱۴۰۵
پیشنهاد جدید عمان برای امنیت تنگه هرمز؛ جایگزینی عوارض اجباری با پرداخت داوطلبانه
عمان با هدف کاهش تنش، پیشنهاد جایگزینی عوارض اجباری تنگه هرمز با پرداختهای داوطلبانه را به ایران ارائه کرده است.
۲۳ شهریور ۱۴۰۵
بازگشایی گذرگاههای مرزی ایران و عراق پس از توقف موقت امنیتی
عراق پس از توقف موقت به دلایل امنیتی، فعالیت تجاری و مسافری در سه گذرگاه مرزی با ایران را از سر گرفت.
۲۲ شهریور ۱۴۰۵
توضیح عراق درباره بستن برخی مرزهای مشترک با ایران
عراق به دلیل بررسی تخلفات و اجرای تمهیدات امنیتی، برخی گذرگاههای مرزی با ایران را موقتاً مسدود کرد.
۲۱ شهریور ۱۴۰۵
پایان توقف کالا در مرز؛ دولت به دنبال ترخیص سه روزه محمولهها
دولت با اجرای طرح «حمل یکسره»، قصد دارد زمان ترخیص کالا در گمرکات را به سه روز کاهش دهد.
۲۱ شهریور ۱۴۰۵
توقف ناگهانی تردد در مرز شلمچه؛ سرگردانی مسافران در گذرگاه ایران و عراق
گذرگاه مرزی شلمچه به دلایل نامعلوم توسط عراق بسته شد و مسافران در مرز سرگردان هستند.
۲۱ شهریور ۱۴۰۵
چالشهای زنجیره تأمین ایران؛ چرا هرمز جایگزینناپذیر است؟
وابستگی ۸۵ درصدی تجارت ایران به دریا، هرمز را حیاتی کرده و جایگزینی آن نیازمند شبکه لجستیک یکپارچه است.
۲۰ شهریور ۱۴۰۵
سقوط مخا؛ تغییر موازنه قدرت در گلوگاه حیاتی بابالمندب
تصرف بندر مخا توسط حوثیها، امنیت یکی از مهمترین گذرگاههای کشتیرانی جهان (بابالمندب) را با چالش جدی مواجه کرد.
۲۰ شهریور ۱۴۰۵
تغییر نقشه ترانزیت خاورمیانه: بازگشت به مسیرهای زمینی در سایه ناامنی دریایی
ناامنی در آبراههای کلیدی، خاورمیانه را به سمت بازسازی تاریخی مسیرهای تجاری زمینی و کاهش وابستگی به دریا سوق داده است.
۱۹ شهریور ۱۴۰۵
هزینههای پنهان تحریم هوایی؛ چرا آسمان ایران برای اقتصاد حیاتی است؟
تحریمهای جدید هوایی فراتر از صنعت پرواز، هزینههای اتصال ایران به اقتصاد جهانی را بهشدت افزایش داده است.
۱۸ شهریور ۱۴۰۵
تکذیب بسته شدن مرز اینچهبرون؛ گره کور توسعه بندر خشک باز شد
مرز اینچهبرون باز است و با حل اختلافات حقوقی، مسیر برای توسعه بندر خشک و جذب سرمایهگذاران هموار شد.
۱۸ شهریور ۱۴۰۵
تابآوری بنادر هرمزگان: ثبت ۸۰۰ هزار تن عملیات بندری در ۵ ماه
بنادر شرق هرمزگان با ثبت ۸۰۰ هزار تن عملیات در ۵ ماه، پایداری تجارت دریایی ایران را تضمین کردند.
۱۶ شهریور ۱۴۰۵
عمان؛ هاب راهبردی برای عبور از بنبستهای تجاری ایران
استفاده از ظرفیت بنادر عمان، راهکاری راهبردی برای کاهش وابستگی تجاری ایران به مسیرهای سنتی است.
۱۴ شهریور ۱۴۰۵