افسانه کوپن؛ چرا اقتصاد دهه ۶۰ بدون دلارهای نفتی شکست خورد؟

تصویر نوستالژیک دهه ۶۰ و کوپن‌ها به عنوان الگوی مقاومت اقتصادی ستوده می‌شود.

وجود منابع زیرزمینی به تنهایی ثروت‌آفرین نیست و نباید با ثروت واقعی اشتباه گرفته شود.

موفقیت سیاست‌های اقتصادی باید در بلندمدت و با آمارهای واقعی داوری شود.

سفره‌های دهه ۶۰ نه با کوپن، بلکه با دلارهای نفتی تأمین می‌شد.

شوک دوم نفتی و قیمت بالای نفت در اوایل جنگ، درآمدهای ارزی ایران را حفظ کرد.

در سال ۱۳۶۱ درآمد نفتی به اوج ۲۰ میلیارد دلار رسید که قدرت خرید بالایی ایجاد کرد.

دولت با دلارهای نفتی کالاهای اساسی را وارد و با قیمت یارانه‌ای توزیع می‌کرد.

کوپن صرفاً یک شبکه توزیع بود و قدرت واردات عامل اصلی تأمین کالا بود.

دولت ناکارآمدی‌های خود را پشت دیوار واردات و دلارهای نفتی پنهان کرده بود.

کسری بودجه جنگ از طریق استقراض از بانک مرکزی و چاپ پول جبران می‌شد.

واردات ارزان‌قیمت اثر تورمی چاپ پول را به طور موقت سرکوب می‌کرد.

در سال ۱۳۶۴ کاهش تولید عربستان قیمت نفت را به شدت پایین آورد.

جنگ نفت‌کش‌ها و کاهش قیمت نفت، درآمدهای ارزی ایران را ۷۰ درصد کاهش داد.

سقوط درآمد نفتی پرده از ناکارآمدی ساختار اقتصادی دولتی برداشت.

با کاهش ارز، صف‌های کوپن خالی و تولید داخلی به دلیل نبود مواد اولیه تعطیل شد.

سیاست‌های کوپنی در غیاب نفت به نماد فساد و کمبود کالا تبدیل شدند.

تجربه دهه ۶۰ نشان داد که نمی‌توان اقتصاد را با تسکین‌دهنده‌های موقت اداره کرد.

الگوبرداری از دهه ۶۰ در سال ۱۴۰۵ به دلیل فقدان درآمدهای نفتی خطای بزرگی است.

تفاوت اصلی امروز با دهه ۶۰، تحریم‌های مالی و ناتوانی در بازسازی ارزی است.

تکرار سیاست‌های دستوری بدون دلارهای نفتی، تنها به رشد تورم و کسری بودجه می‌انجامد.