چرا عرضه سهام قفل شد؟

چرا صندوق‌های بازنشستگی در اوج بورس فروشنده نیستند؟ کالبدشکافی یک بحران ساختاری

کار و اشتغالبورس و بازار سرمایه۳۱ خرداد ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

صندوق‌های بازنشستگی به دلیل ترس مدیریتی، ساختار معیوب بازار و ناترازی عمیق بین منابع و مصارف، قادر به حل بحران خود از طریق بورس نیستند.

چرا حتی وقتی بورس به شدت سودده است، صندوق‌های بازنشستگی جرئت نمی‌کنند دارایی‌شان را نقد کنند؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
مدیران صندوق‌ها به دلیل نبود فرآیند شفاف و ترس از انتقاد در صورت رشد بیشتر قیمت‌ها، از فروش سهام در روزهای صعودی خودداری می‌کنند.
۲
ساختار بازار و وجود دامنه نوسان محدود باعث ایجاد صف‌های خرید کاذب و کاهش انگیزه عرضه توسط نهادهای بزرگ شده است.
۳
بحران صندوق‌ها از مرحله هشدار گذشته و اکنون حدود ۲۰ درصد از بودجه عمومی کشور صرف جبران کسری آن‌ها می‌شود.
۴
نسبت پشتیبانی در صندوق کشوری به رقم خطرناک ۰.۴۷ رسیده که نشان‌دهنده پیشی گرفتن شدید مستمری‌بگیران از بیمه‌پردازان است.
۵
مشکل اصلی نه کمبود دارایی، بلکه ناترازی اکچوئری و شکاف میان بازدهی سرمایه‌گذاری‌ها با تعهدات بلندمدت بین‌نسلی است.

چرا این خبر مهم است؟

ورشکستگی صندوق‌ها فشار سنگینی به بودجه دولت می‌آورد که نتیجه آن تورم برای همه و ناپایداری حقوق برای میلیون‌ها بازنشسته است.

نکات پنهان خبر

ریسک «فروش اضطراری» (Fire Sale)؛ عرضه‌های سنگین صندوق‌ها برای تأمین نقدینگی می‌تواند بازار را دچار سقوط کند، بنابراین دارایی‌های آن‌ها روی کاغذ بسیار بیشتر از ارزش واقعی نقدشونده‌شان است.

نگاه دیگر

برخی معتقدند مشکل اصلی نه ساختار، بلکه مدیریت سیاسی و انتصابی در شرکت‌های زیرمجموعه صندوق‌هاست که بازدهی را پایین نگه داشته است.

منتظر چه باید بود؟

انتظار می‌رود دولت برای جلوگیری از فروپاشی، اصلاحات پارامتریک مانند افزایش سن بازنشستگی و واگذاری‌های مشروط را در اولویت قرار دهد.

اگر…؟

اگر دولت نتواند کسری صندوق‌ها را از بودجه تأمین کند، آیا چاپ پول تنها راه باقی‌مانده خواهد بود؟

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

در سال ۱۳۹۹ نیز بحث عرضه‌های سنگین نهادها در اوج بازار مطرح بود که به دلیل ناهماهنگی مدیریتی و ترس از ریزش، به درستی مدیریت نشد.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

بازنشستگان
ریسک عدم دریافت به‌موقع مستمری در صورت تداوم ناترازی
دولت
فشار فزاینده بر بودجه عمومی و افزایش کسری بودجه
سهامداران خرد
تأثیرپذیری بازار از عرضه‌های احتمالی یا تداوم صف‌های خرید

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

بررسی ریشه امتناع صندوق‌های بازنشستگی از عرضه سهام در بازارهای صعودی.

۲

پرسش درباره علت عدم فروش دارایی‌ها توسط صندوق‌ها در دوره‌های رونق بورس.

۳

ترس مدیران از انتقاد بابت فروش زودهنگام و نبود معیار برای نقطه بهینه فروش.

۴

لزوم تشکیل کمیته‌های ریسک و تمرکز بر شکاف بازدهی دارایی‌ها نسبت به تعهدات.

۵

تأثیر منفی فشارهای بیرونی برای فروش زودهنگام بر بازدهی بلندمدت صندوق‌ها.

۶

نقش ساختار معاملاتی و صف‌های خرید در کاهش انگیزه فروش سرمایه‌گذاران بزرگ.

۷

پیشنهاد حذف دامنه نوسان ثابت و جایگزینی آن با دامنه پویا برای تعادل بازار.

۸

هشدار درباره ورشکستگی ساختاری صندوق‌ها و سهم ۲۰ درصدی آن‌ها از بودجه.

۹

بحران نسبت پشتیبانی و کاهش شدید تعداد بیمه‌پردازان نسبت به مستمری‌بگیران.

۱۰

واگذاری اموال دولتی به عنوان راهکار مشروط به اصلاحات عمیق مدیریتی.

۱۱

ضرورت خروج دولت از بنگاه‌داری همزمان با اجرای اصلاحات پارامتریک.

۱۲

طرح معایب و ابهامات فروش دارایی‌ها برای حل مشکل نقدینگی صندوق‌ها.

۱۳

تفاوت نقدشوندگی در مقیاس خرد و کلان و ریسک فروش اضطراری دارایی‌ها.

۱۴

پیچیدگی نهادی و هزینه‌های پنهان تصمیم‌گیری در واگذاری دارایی‌های بزرگ.

۱۵

عدم همگنی دارایی‌های صندوق‌ها و دشواری تبدیل املاک و سهام مدیریتی به نقد.

۱۶

ریشه اصلی بحران در ناترازی جریان‌های نقدی و شکاف اکچوئری است.

۱۷

ناکافی بودن افزایش بازدهی به تنهایی بدون اصلاح پارامترهای بنیادی سیستم.

۱۸

لزوم بازطراحی همزمان تعهدات و دارایی‌ها برای رسیدن به راهکار پایدار.

آمار کلیدی

۱۷٪
سهم صندوق‌های بازنشستگی از کل مصارف بودجه عمومی
۰.۴۷
نسبت بیمه‌پرداز به مستمری‌بگیر در صندوق کشوری
۹۷۸ هزار میلیارد تومان
اعتبارات پیش‌بینی شده برای صندوق‌ها در لایحه بودجه ۱۴۰۵

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند