مازاد عرضه
مازاد عرضه به زبانی ساده یعنی موجودی کالا در بازار بیش از نیاز یا توان خرید مردم است. این وضعیت معمولاً زمانی پیش میآید که قیمت یک کالا به قدری بالا رفته که دیگر کسی سراغش نمیرود، یا تولیدکنندگان بدون سنجش دقیق بازار، بیش از حد کالا تولید کردهاند. در این شرایط، فروشندگان برای اینکه سرمایهشان قفل نشود، مجبور میشوند قیمت را پایین بیاورند یا امتیازات ویژهای برای فروش در نظر بگیرند. در اقتصاد ایران، این پدیده را میتوان در بازار مسکنِ لوکس مشاهده کرد؛ جایی که تعداد واحدهای گرانقیمت ساخته شده از تعداد خریداران ثروتمند پیشی گرفته و باعث رکود و ثبات قیمت در این بخش میشود. همچنین در بازار محصولات فصلی کشاورزی، وقتی برداشت یک محصول مثل سیبزمینی ناگهان زیاد میشود، مازاد عرضه قیمت را در میادین میوه و ترهبار به نفع مصرفکننده پایین میآورد، هرچند ممکن است باعث ضرر کشاورزانی شود که هزینههای تولیدشان بالا بوده است.
چرا الان مهم است
تازهبازگشایی مجاری صادراتی مثل تنگه هرمز، حجم عظیمی از نفت را روانه بازار کرده که بسیار فراتر از نیاز فعلی خریداران است. این وضعیت یا همان «مازاد عرضه»، قیمت جهانی نفت را به شدت کاهش داده است. برای ما در ایران، این یعنی کاهش احتمالی درآمدهای ارزی دولت که میتواند روی قیمت دلار و بودجه عمومی زندگیمان اثر مستقیم بگذارد.
آخرین اخبار با این مفهوم
بحران پنهان در بازار نفت؛ چرا بازگشایی هرمز بلافاصله قیمتها را نمیشکند؟
بازگشایی تنگه هرمز لزوماً به معنای ارزانی فوری نیست؛ جبران کسری یک میلیارد بشکهای نفت یک سال زمان میبرد.
۳۰ خرداد ۱۴۰۵
سقوط آزاد قیمت نفت؛ از رویای ۱۲۰ دلاری تا واقعیت ۶۰ دلاری با بازگشایی هرمز
بازگشایی تنگه هرمز و آزادسازی ۱۰۰ میلیون بشکه نفت ذخیره، بازار را از ترس کمبود به وحشتِ مازاد عرضه رسانده است.
۲۹ خرداد ۱۴۰۵