سود جمعیتی
سود جمعیتی زمانی اتفاق میافتد که ساختار سنی یک کشور تغییر میکند و نسبت افرادی که میتوانند کار کنند (۱۵ تا ۶۴ سال) به کسانی که مصرفکننده هستند (بچهها و پدربزرگومادرها) به حداکثر میرسد. در این حالت، بارِ تکفل روی دوشِ نانآوران خانه سبک میشود و جامعه پتانسیل بالایی برای پسانداز و سرمایهگذاری پیدا میکند. ایران از دههی ۸۰ وارد این پنجره شده است؛ یعنی همان نسلی که در دههی ۶۰ متولد شدند، حالا به سنِ تولید و ساختنِ اقتصاد رسیدهاند.
این موضوع مستقیماً روی جیب و آیندهی شما اثر دارد؛ چون اگر دولت بتواند با سیاستهای درست برای این جمعیتِ انبوه شغل ایجاد کند، چرخِ تولید با سرعت میچرخد و ارزش داراییهای همه بالا میرود. اما اگر این فرصت با بیکاری یا مهاجرت نخبگان هدر برود، این «سود» به «بحران» تبدیل میشود. برای مثال، رونق بازار مسکن یا بورس در دورههایی، نتیجهی ورود همین موجِ جمعیتی به بازار است که میخواهند سرمایهگذاری کنند؛ اما اگر این انرژیِ انسانی به سمت تولید هدایت نشود، فقط باعث تورم و فشار بیشتر به زیرساختها میشود.
چرا الان مهم است
تازهایران در دهههای اخیر با انبوهی از جمعیتِ آمادهبهکار روبهرو بوده که میتوانست موتور محرک اقتصاد باشد. اما بحثهای داغِ این روزها درباره «فرصتسوزی» نشان میدهد که به دلیل نبودِ سرمایهگذاری و اشتغالِ پایدار، این پنجره در حال بسته شدن است. نگرانی اصلی این است که پیش از رسیدن به رشد اقتصادی مطلوب، وارد دوره پیری جمعیت شویم و این فرصتِ طلایی برای همیشه از دست برود.
آخرین اخبار با این مفهوم
چرا پنجره جمعیتی ایران به جای رشد، به فرصتسوزی تبدیل شد؟
پنجره جمعیتی ایران به دلیل فشارهای اقتصادی و تغییرات فرهنگی، نتوانست به رشد ازدواج و باروری منجر شود.
۴ شهریور ۱۴۰۵