توجیه اقتصادی

توجیه اقتصادی یعنی قبل از این‌که ریالی خرج کنیم، چرتکه بیندازیم و ببینیم آیا این کار اصلاً می‌ارزد یا نه. این بررسی فقط به دخل و خرجِ ساده محدود نمی‌شود؛ بلکه تمام هزینه‌های پنهان، ریسک‌های بازار و زمانِ بازگشتِ پول را در نظر می‌گیرد تا مطمئن شویم سرمایه در جای درستی قرار می‌گیرد. در اقتصادِ تورمیِ ایران، توجیه اقتصادی با سودِ حسابداری فرق دارد. مثلاً اگر کسب‌وکاری سالانه ۵۰ درصد سود بدهد اما تورم ۶۰ درصد باشد، آن کار توجیه اقتصادی ندارد چون قدرت خریدِ صاحبش کم شده است. مردم وقتی می‌خواهند بین خریدِ سهامِ یک شرکتِ تولیدی یا خریدِ طلا تصمیم بگیرند، در واقع دارند توجیهِ اقتصادیِ آن شرکت را در برابرِ حفظِ ارزشِ پول می‌سنجند. اگر پروژه‌ای توجیه نداشته باشد، یعنی سرمایه‌گذار عملاً دارد پولش را آتش می‌زند. در پروژه‌های دولتی هم وقتی می‌شنویم طرحی نیمه‌کاره رها شده، اغلب به این دلیل است که از ابتدا توجیهِ درستی نداشته و هزینه‌هایش با واقعیتِ بازار ایران، مثل نوساناتِ ارز، همخوانی نداشته است.