اقتصاد تراوشی
اقتصاد تراوشی بر این باور است که برای رشد اقتصاد، نباید مستقیم به سراغ توزیع پول بین فقرا رفت، بلکه باید موانع را از پیش پای سرمایهداران و تولیدکنندگان بزرگ برداشت. منطق این است که وقتی یک کارخانهدار یا سرمایهگذار سود بیشتری ببرد، کسبوکارش را توسعه میدهد، کارگر بیشتری استخدام میکند و در نهایت پولی که در بالا جمع شده، مثل قطرات آب به لایههای پایین جامعه میچکد و سفره همه را بزرگتر میکند.
در اقتصاد ایران، این نگاه را گاهی در قالب معافیتهای مالیاتی برای صنایع بزرگ یا تخصیص ارز ارزان به واردکنندگان خاص میبینیم به این امید که کالاها ارزان بماند یا شغل ایجاد شود. اما در واقعیت، به دلیل تورم بالا و فضای غیرشفاف، این ثروتِ تراوششده گاهی به جای ایجاد شغل، سر از بازار ملک و طلا درمیآورد. برای یک شهروند عادی، این یعنی با وجود سودهای کلان در بخشهای بالای اقتصاد، قدرت خرید او لزوماً بهتر نمیشود و فاصله طبقاتی بیشتر به چشم میآید.
چرا الان مهم است
تازهبحث درباره اقتصاد تراوشی با تغییرات ساختاری در بریتانیا دوباره داغ شده است. در ایران نیز که دهههاست ثروت در مرکز (تهران) انباشته شده و امید میرفت به سایر استانها سرریز کند، این الگو به چالش کشیده شده؛ حالا لزوم بازنگری در توزیع مستقیم منابع و تمرکززدایی برای بهبود معیشت در حاشیه، بیش از پیش اهمیت یافته است.
آخرین اخبار با این مفهوم

انقلاب ساختاری در بریتانیا؛ طرح اندی برنهام برای پایان دادن به سلطه لندن
کاندیدای نخستوزیری بریتانیا با طرح ایجاد دفتر دوم در منچستر، به دنبال درهمشکستن ساختار قدرت سنتی در لندن است.
۸ تیر ۱۴۰۵