چرا تورم در ایران ماندگار است؟ تحلیل سکون تورمی و راهکارهای مهار آن

پژوهشکده امور اقتصادی به بررسی عوامل ماندگاری تورم و مفهوم سکون تورمی پرداخته است.

سکون تورمی به سازوکارهای ساختاری اشاره دارد که تورم گذشته را به آینده منتقل می‌کند.

اقتصاد ایران به دلیل ضعف اعتماد و ناهماهنگی سیاست‌ها، مستعد تداوم تورم حتی پس از فروکش کردن شوک‌هاست.

چسبندگی قیمت‌ها و دستمزدها مانع از تعدیل سریع تورم در واکنش به تغییرات اقتصادی می‌شود.

انتظارات تورمی و حافظه تاریخی جامعه، گذشته را به مرجع اصلی پیش‌بینی آینده تبدیل کرده است.

ساختارهای نهادی و انحصارها در کنار تصمیمات ناگهانی، پیش‌بینی‌پذیری محیط کسب‌وکار را کاهش داده‌اند.

سکون تورمی اثرگذاری سیاست‌های انقباضی را کاهش داده و هزینه‌های رکودی را پیش از کاهش تورم افزایش می‌دهد.

تداوم تورم اعتبار سیاستگذار را تضعیف کرده و انتقال آثار سیاست پولی را پیچیده می‌کند.

کنترل دستوری قیمت‌ها بدون اصلاح عوامل بنیادی، تنها تعدیل قیمت‌ها را به آینده موکول می‌کند.

پژوهش با استفاده از مدل‌های آماری، سکون تورمی را در بازه ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۳ اندازه‌گیری کرده است.

ضریب سکون تورمی ایران حدود ۰.۶۶ برآورد شده که نشان‌دهنده وابستگی شدید تورم جاری به گذشته است.

رشد نقدینگی در شرایط سکون تورمی بالا، مستقیماً به تقویت ماندگاری تورم منجر می‌شود.

تجربه جهانی نشان می‌دهد مهار تورم نیازمند اصلاحات هماهنگ و استقلال عملی بانک مرکزی است.

پیشنهاد می‌شود برنامه‌ای چندساله و شفاف برای سیاست پولی با حرکت تدریجی تدوین شود.

کنترل نقدینگی مستلزم اصلاح شبکه بانکی و مدیریت اضافه‌برداشت‌ها و تسهیلات تکلیفی است.

تحکیم مالی و مدیریت کسری بودجه از طریق درآمدهای پایدار و شفافیت مالی ضروری است.

سیاست ارزی باید با سیاست‌های پولی و مالی هماهنگ شده و قواعد مداخله شفاف شود.

تقویت اعتبار بانک مرکزی و پایبندی به اهداف تورمی برای مدیریت انتظارات حیاتی است.

خروج از تورم مزمن نیازمند چارچوبی هماهنگ و میان‌مدت است، نه اتکا به ابزارهای منفرد و مقطعی.