رکوردهای پولی در ۱۴۰۴

شکستن رکورد ۵۰ ساله رشد نقدینگی؛ زنگ خطر تورم در سال ۱۴۰۴

بانکداری و سیاست پولیسیاستگذاری و اقتصاد کلان۱ تیر ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

رشد نقدینگی و پایه پولی در پایان سال ۱۴۰۴ به بالاترین سطح در نیم قرن اخیر رسید.

چطور یک تغییر ساده در نحوه حسابداری دارایی‌های ارزی می‌تواند باعث جهش آمار «پول پرقدرت» شود، بدون اینکه حتی یک دلار جدید وارد کشور شده باشد؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
بانک مرکزی پس از وقفه‌ای طولانی، آمارهای پولی اسفند ۱۴۰۴ را منتشر کرد که نشان‌دهنده رشد ۵۳.۳ درصدی نقدینگی است.
۲
پایه پولی با جهش ۶۱.۵ درصدی به رقم ۲۱۹۶ همت رسیده که بالاترین میزان رشد از سال ۱۳۵۳ تاکنون محسوب می‌شود.
۳
عامل اصلی رشد پایه پولی، افزایش نرخ تسعیر دارایی‌های ارزی بانک مرکزی و رشد ارزش ریالی آن‌ها بوده است.
۴
انحلال بانک آینده و تغییر طبقه‌بندی بدهی‌های آن در ترازنامه، باعث تغییر در ترکیب اجزای پایه پولی شده است.

چرا این خبر مهم است؟

رشد شدید پایه پولی و نقدینگی معمولاً با یک فاصله زمانی به تورم شدید در قیمت کالاها و خدمات تبدیل می‌شود و قدرت خرید مردم را کاهش می‌دهد.

نکات پنهان خبر

بخش بزرگی از رشد پایه پولی ناشی از «تغییرات حسابداری» و افزایش نرخ تسعیر است؛ یعنی ثروت واقعی جدیدی خلق نشده، بلکه ارزش ریالی دارایی‌های قبلی در دفاتر بانک مرکزی بزرگ‌تر شده که منجر به چاپ پول شده است.

نگاه دیگر

برخی معتقدند رشد پایه پولی ناشی از تسعیر ارز، چون ناشی از استقراض مستقیم نیست، اثر تورمی کمتری دارد؛ اما منتقدان می‌گویند ریالِ چاپ شده در هر صورت وارد چرخه می‌شود.

منتظر چه باید بود؟

باید دید آیا بانک مرکزی در سال ۱۴۰۵ می‌تواند با ابزارهای پولی، اثرات تورمی این جهش نقدینگی را کنترل کند یا خیر.

اگر…؟

اگر بانک مرکزی نرخ تسعیر را افزایش نمی‌داد، آیا باز هم شاهد چنین رکوردشکنی در پایه پولی بودیم؟

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

این میزان رشد نقدینگی و پایه پولی از سال ۱۳۵۳ (دوران شوک نفتی و تورم دهه ۵۰) تاکنون بی‌سابقه بوده است.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

عموم مردم
افزایش ریسک تورم و کاهش قدرت خرید در ماه‌های آتی
دولت
تأمین مالی هزینه‌ها از طریق انبساط پولی
بنگاه‌های اقتصادی
دسترسی به نقدینگی در کوتاه‌مدت اما مواجهه با بی‌ثباتی قیمتی در بلندمدت

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

بانک مرکزی پس از تأخیر، آمارهای پولی اسفند ۱۴۰۴ را با رشد ۵۳ درصدی نقدینگی منتشر کرد.

۲

رشد نقدینگی و پایه پولی به بالاترین سطح از سال ۱۳۵۳ رسیده که تهدیدی برای ثبات است.

۳

ضریب فزاینده نقدینگی ۷.۱ بوده و عامل اصلی رشد پایه پولی، افزایش نرخ تسعیر ارز است.

۴

افزایش ارزش ریالی دارایی‌های ارزی و بدهی بخش دولتی محرک‌های اصلی رشد پایه پولی بوده‌اند.

۵

افزایش مطالبات بانک مرکزی از دولت نشان‌دهنده تشدید وابستگی مالی دولت به بانک مرکزی است.

۶

انحلال بانک آینده و افزایش سپرده‌های صندوق توسعه ملی باعث تغییر در ترکیب اجزای پولی شد.

آمار کلیدی

۵۳.۳٪
رشد نقدینگی در اسفند ۱۴۰۴ نسبت به سال قبل
۶۱.۵٪
رشد پایه پولی در اسفند ۱۴۰۴
۱۵۵۸۱ همت
حجم کل نقدینگی در پایان سال ۱۴۰۴
۷.۰۹۵
ضریب فزاینده نقدینگی

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند