واسطهگری
واسطهگری در سادهترین تعریف، نقشِ «پل» را بازی میکند. وقتی شما پولی را در بانک میگذارید، بانک واسطه میشود تا آن را به یک تولیدکننده وام بدهد؛ یا وقتی از یک اپلیکیشن برای خرید سهام استفاده میکنید، آن پلتفرم واسطه است. در واقع، واسطهها میآیند تا مشکلِ «پیدا نکردنِ طرفِ مقابل» را حل کنند و چرخِ دادوستد را سریعتر بچرخانند تا شما ناچار نباشید برای هر خرید یا سرمایهگذاری، زمان زیادی صرف جستوجو کنید. در اقتصاد ایران، واسطهگری روی قیمتِ نهایی که شما میپردازید اثر مستقیم دارد. اگر واسطه «مولد» باشد، مثلاً میوه را از زمین کشاورز جمع کند و به دست شما برساند، هزینه جستوجو را کم کرده است. اما اگر واسطهگری به شکل «دلالبازی» در بازار خودرو یا دلار دربیاید، باعث میشود کالا چندین بار دستبهدست شود و هر بار قیمتش بالاتر برود، بدون اینکه ارزش واقعی به آن اضافه شده باشد؛ اینجاست که واسطهگری غیرضروری به ضررِ قدرت خرید مردم تمام میشود.
چرا الان مهم است
تازهنوسان قیمت کالاهای اساسی مثل سیبزمینی بار دیگر نقش واسطهها را در فاصله میان «مزرعه تا سفره» برجسته کرده است. وقتی عرضه انبوه برای شکستن حباب قیمت کلید میخورد، در واقع تلاشی برای کوتاهکردن دست دلالانی است که با انبار کردن یا کنترل جریان توزیع، سود نهایی را از جیب مصرفکننده خارج میکنند. این موضوع مستقیم بر هزینه سبد معیشت ایرانیها اثر میگذارد.
آخرین اخبار با این مفهوم

شکستن حباب قیمت سیبزمینی با عرضه ۳ میلیون تن محصول در بازار
دولت با افزایش عرضه و حذف واسطهها، قیمت سیبزمینی را به محدوده منطقی زیر ۸۰ هزار تومان بازمیگرداند.
۱۶ شهریور ۱۴۰۵