نرخ ارز حقیقی
نرخ ارز حقیقی برخلاف قیمت تابلوی صرافیها، فقط یک عدد خشک و خالی نیست؛ بلکه نشان میدهد ارزش واقعی پول ما با در نظر گرفتن تورم چقدر تغییر کرده است. در واقع این نرخ، قیمت دلار را با ترازوی قدرت خرید میسنجد. اگر قیمت دلار در بازار تهران پابهپای تورم داخلی رشد نکند، نرخ ارز حقیقی کاهش مییابد؛ یعنی با وجود گران شدن دلار روی تابلو، کالاهای خارجی برای ما نسبت به کالاهای تولید داخل ارزانتر تمام میشوند. این عدد مستقیماً روی سفره و کسبوکار شما اثر میگذارد. وقتی نرخ ارز حقیقی به دلیل سرکوب قیمت دلار پایین بماند، واردات کالاهایی مثل لوازم خانگی ارزانتر از تولید مشابه داخلی در میآید و کارخانه ایرانی ورشکست میشود. اما وقتی این نرخ واقعی شود، اگرچه در ابتدا فشار تورمی دارد، اما باعث میشود خرید کالای خارجی سخت شده و در عوض صادرات محصولات ایرانی به کشورهایی مثل عراق یا امارات سودآور شود چون قیمت ما در بازار جهانی رقابتی شده است.
چرا الان مهم است
تازهاین روزها با داغ شدن بحث تغییر سیاستهای ارزی و ریشههای تورم، درک «نرخ ارز حقیقی» کلیدی است. وقتی تورم داخلی از رقبای تجاری بالاتر میرود، حتی با ثابت ماندن قیمت دلار، قدرت رقابت تولیدکننده ایرانی ضعیف میشود. تحلیلگران نگراناند که در صورت گشایشهای سیاسی، دوباره با سرکوب نرخ ارز، مزیت تولید ملی قربانی ارزانسازی مصنوعی کالای وارداتی شود.
آخرین اخبار با این مفهوم

چرا تورم ایران با رشد اقتصادی همبستگی ندارد؟ تحلیل ریشههای تورم درونزا
تورم ایران ناشی از انقباض تولید و سیاستهای پولی-مالی انبساطی است که چرخه تورم درونزا را بازتولید میکند.
۲۹ تیر ۱۴۰۵
لزوم تغییر پارادایم سیاستگذاری پولی و ارزی ایران در صورت توافق با آمریکا
سیاستگذار باید برای دوران پساتوافق، ابزارهای پولی و ارزی خود را از حالت تدافعی و دستوری به مدیریت علمی و مبتنی بر بازار تغییر دهد.
۹ تیر ۱۴۰۵