مهاجرت داخلی

مهاجرت داخلی زمانی اتفاق می‌افتد که فرد تصمیم می‌گیرد محل زندگی خود را از یک نقطه ایران به نقطه دیگر، مثلاً از یک روستای درگیر خشکسالی به حاشیه تهران یا از یک شهر کوچک به قطب‌های صنعتی مثل اراک یا عسلویه تغییر دهد. برخلاف مهاجرت خارجی، اینجا خبری از مرز و ویزا نیست، اما محرک اصلی معمولاً همان اقتصاد است؛ یعنی جست‌وجوی درآمد بیشتر، دسترسی به خدمات درمانی بهتر و فرار از نرخ بالای بیکاری در زادگاه.

این جابه‌جایی برای اقتصاد شخصی و کلان مثل یک تیغ دو لبه عمل می‌کند. از یک طرف، نیروی کار به جایی می‌رود که تخصصش خریدار دارد و درآمدش رشد می‌کند، اما از طرف دیگر، هجوم جمعیت به شهرهای مهاجرپذیر مثل کرج یا مشهد، باعث جهش ناگهانی قیمت خرید و اجاره مسکن می‌شود. در مقابل، شهرهایی که جمعیت خود را از دست می‌دهند، با پدیده تخلیه استعدادها و پیر شدن نیروی کار مواجه می‌شوند که در بلندمدت باعث رکود اقتصادی و کاهش سرمایه‌گذاری در آن مناطق خواهد شد.