قرارداد ساخت، بهره‌برداری و انتقال (BLO)

قرارداد ساخت، بهره‌برداری و انتقال که به اختصار BLO نامیده می‌شود، راهکاری است که دولت‌ها برای جبران کسری بودجه عمرانی به کار می‌گیرند. در این مدل، دولت به جای اینکه سال‌ها منتظر تخصیص بودجه برای ساخت یک زیرساخت بماند، از یک شرکت خصوصی می‌خواهد که پروژه را با پول خودش بسازد. ویژگی اصلی این قرارداد در «اجاره» نهفته است؛ یعنی دولت یا نهاد عمومی، پروژه تکمیل‌شده را برای مدتی از سازنده اجاره می‌کند تا سرمایه‌گذار بتواند اصل پول و سود خود را بردارد و در نهایت کل پروژه را به دولت واگذار کند.

این مدل در اقتصاد ایران، به‌ویژه در بخش‌هایی مثل ساخت تصفیه‌خانه‌های فاضلاب یا نیروگاه‌های برق، بسیار حیاتی است چون اجازه می‌دهد پروژه‌هایی که به دلیل بی‌پولی دولت متوقف شده‌اند، به بهره‌برداری برسند. برای شهروندان، این یعنی دسترسی سریع‌تر به خدماتی مثل آب سالم یا برق پایدار؛ اما در مقابل، هزینه تمام‌شده این خدمات ممکن است در قالب قبوض یا تعرفه‌های دولتی به تدریج از مصرف‌کننده دریافت شود تا هزینه اجاره‌ای که دولت به شرکت سازنده می‌پردازد تأمین گردد.