شوک تورمی

شوک تورمی زمانی اتفاق می‌افتد که قیمت کالاها و خدمات نه به صورت تدریجی، بلکه با یک جهش ناگهانی و پیش‌بینی‌نشده بالا می‌رود. این اتفاق معمولاً ناشی از یک تکانه بیرونی است که هزینه تولید یا واردات را به شدت افزایش می‌دهد. در واقع، در این وضعیت بازار فرصت نمی‌کند خود را با شرایط جدید وفق دهد و ناگهان موجی از گرانی راه می‌افتد که از یک بخش به بخش‌های دیگر سرایت می‌کند.

در اقتصاد ایران، رایج‌ترین نوع شوک تورمی با نوسانات شدید نرخ ارز گره خورده است؛ مثلاً وقتی قیمت دلار در چند روز جهش می‌کند، بلافاصله قیمت موبایل، لوازم خانگی و حتی مواد غذایی که به نهاده‌های وارداتی وابسته‌اند، بالا می‌رود. این وضعیت باعث می‌شود قدرت خرید مردم ناگهان افت کند و چون آینده قابل پیش‌بینی نیست، افراد برای حفظ ارزش پول خود به سمت خرید دارایی‌هایی مثل طلا یا ارز هجوم ببرند که خود این رفتار، باعث تشدید فشار تورمی در جامعه می‌شود.