دهکهای هزینهای
دهکهای هزینهای در واقع یک خطکش برای اندازهگیری فاصله طبقاتی در ایران است. مرکز آمار، کل جمعیت کشور را بر اساس هزینههایی که در سال انجام میدهند از فقیرترین تا ثروتمندترین ردیف میکند و سپس آنها را به ۱۰ دسته مساوی تقسیم میکند. هر دسته را یک «دهک» مینامند؛ بنابراین دهک اول شامل ۱۰ درصد از خانوادههایی است که کمترین هزینه را داشتهاند و دهک دهم شامل ۱۰ درصد از مرفهترین لایههای جامعه میشود. این دستهبندی مستقیماً با جیب شما در ارتباط است، چون دولت بر اساس همین دهکبندی تصمیم میگیرد یارانه نقدی ۳۰۰ یا ۴۰۰ هزار تومانی به چه کسی تعلق بگیرد یا چه کسانی از دریافت کالابرگ الکترونیک بهرهمند شوند. برای مثال، وقتی قیمت مرغ یا روغن بالا میرود، فشار اصلی روی دهکهای پایین است که بخش بزرگی از درآمدشان صرف خوراک میشود؛ در حالی که برای دهک دهم، تورمِ مسکن یا خودرو اهمیت بیشتری در تغییر سبک زندگیشان دارد.
چرا الان مهم است
تازهبا رکوردشکنی تورم در خردادماه، فشار معیشتی بر خانوادههای کمدرآمد به اوج رسیده است. از آنجا که سبد مصرفی دهکهای پایین عمدتاً شامل کالاهای اساسی و خوراکی است، هر نوسان قیمتی مستقیماً سفره آنها را کوچکتر میکند. شناخت این دهکها حالا برای تحلیل دقیقتر اثر گرانی بر قدرت خرید واقعی مردم، بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است.
آخرین اخبار با این مفهوم

رکوردشکنی تورم در خرداد ۱۴۰۵؛ فشار مضاعف بر معیشت دهکهای کمدرآمد
تورم نقطه به نقطه به ۸۸.۶٪ رسید؛ خوراکیها و دهکهای پایین جامعه بیشترین آسیب را از موج جدید گرانی دیدهاند.
۶ تیر ۱۴۰۵