شکاف میان تورم رسمی و تورم احساسی مردم پررنگ‌تر شد/ گرانی‌هایی که بیشتر دیده می‌شوند!

چرا مردم تورم را بسیار بیشتر از آمارهای رسمی حس می‌کنند؟ تحلیل شکاف آمار و واقعیت

سیاستگذاری و اقتصاد کلانکار و اشتغال۱۴ تیر ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

تورم رسمی میانگین کل اقتصاد است، اما تورم احساسی بازتاب دقیق گرانی در سفره، اجاره‌بها و هزینه‌های تکراری مردم است.

آیا می‌دانستید در حالی که تورم کل ۶۲ درصد اعلام شده، قیمت خوراکی‌ها برای برخی خانوارها بیش از ۱۳۰ درصد رشد داشته است؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
شکاف عمیقی میان تورم رسمی ۶۲ درصدی و تورم احساسی مردم وجود دارد که ناشی از میانگین‌گیری آماری در مقابل فشار واقعی هزینه‌های روزمره است.
۲
تورم نقطه‌ای خوراکی‌ها به ۱۳۴.۶ درصد رسیده است، به این معنا که بخش حیاتی سفره مردم با سرعتی دو برابر تورم کل در حال گران شدن است.
۳
دهک‌های پایین جامعه و ساکنان مناطق روستایی تورم بسیار سنگین‌تری (تا ۱۰۸ درصد نقطه‌ای) را نسبت به دهک‌های بالا و ساکنان تهران تجربه می‌کنند.
۴
پدیده روانی 'سوگیری فراوانی خرید' باعث می‌شود گرانی کالاهای پرتکرار مانند نان، لبنیات و کرایه تاکسی، وزن بیشتری در ذهن و انتظارات تورمی مردم داشته باشد.

چرا این خبر مهم است؟

این موضوع توضیح می‌دهد که چرا علی‌رغم اعلام اعداد مشخص از سوی دولت، مردم همچنان احساس فقر بیشتری می‌کنند و چرا سیاست‌های حمایتی فعلی اثربخشی کمی دارند.

نکات پنهان خبر

تورم احساسی یک خطای محاسباتی توسط مردم نیست، بلکه بازتاب دقیق تورم در 'کالاهای غیرقابل جایگزین' است؛ در حالی که شاخص رسمی با وارد کردن کالاهای لوکس یا کم‌مصرف، این فشار واقعی را در عدد میانگین پنهان می‌کند.

نگاه دیگر

برخی اقتصاددانان معتقدند تورم احساسی به دلیل حافظه انتخابی مردم (یادآوری گرانی‌ها و فراموشی ثبات قیمت‌ها) همیشه بالاتر از واقعیت علمی است.

منتظر چه باید بود؟

تداوم شکاف میان آمار رسمی و حس عمومی منجر به بی‌اعتمادی به نهادهای آماری و تشدید رفتارهای هیجانی در بازارهای دارایی خواهد شد.

اگر…؟

اگر تورم احساسی مبنای تعیین دستمزدها قرار می‌گرفت، حداقل حقوق چقدر باید افزایش می‌یافت؟

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

گزارش مرداد ۱۴۰۱ مرکز پژوهش‌های مجلس نیز شکاف مشابهی را نشان می‌داد که در آن میانه تورم احساسی ۸۶٪ و تورم رسمی حدود ۵۰٪ بود.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

دهک‌های پایین درآمدی
تحمل تورم بالاتر (۶۸.۵٪) به دلیل سهم بالای خوراکی‌ها در سبد هزینه‌ای.
روستاییان
تجربه تورم نقطه‌ای بالای ۱۰۰ درصد که بسیار فراتر از میانگین کشوری است.
مستاجران
فشار شدید هزینه‌های مسکن که فراتر از شاخص‌های رسمی اجاره‌بها احساس می‌شود.

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

تورم برای مردم زمانی معنا می‌یابد که قیمت کالاهای اساسی با حقوقشان همخوانی ندارد.

۲

مرکز آمار تورم سالانه خرداد ۱۴۰۵ را ۶۲ درصد و تورم نقطه‌ای را ۸۸.۶ درصد اعلام کرد.

۳

بانک مرکزی آمارهای متفاوتی ارائه داده که تورم سالانه را ۵۷.۷ درصد نشان می‌دهد.

۴

تورم رسمی بر اساس میانگین قیمت یک سبد کالا و خدمات (CPI) محاسبه می‌شود.

۵

هر خانوار تورم شخصی خود را دارد و میانگین رسمی فشار یکسانی را نشان نمی‌دهد.

۶

شکاف میان تورم رسمی و احساسی در اقتصادهای با تورم مزمن مانند ایران پررنگ‌تر است.

۷

تفاوت آمار نهادها ناشی از روش قیمت‌گیری و ضرایب اهمیت کالاها در سبد مصرفی است.

۸

در محاسبه رسمی، رشد شدید قیمت برخی کالاها توسط کالاهای با رشد کمتر تعدیل می‌شود.

۹

تورم ماهانه خوراکی‌ها در خرداد ۱۴۰۵ سریع‌تر از تورم کل حرکت کرده است.

۱۰

تورم نقطه‌ای خوراکی‌ها به ۱۳۴.۶ درصد رسیده که بسیار بالاتر از تورم کل است.

۱۱

پدیده سوگیری فراوانی خرید باعث می‌شود مردم به قیمت کالاهای پرتکرار وزن بیشتری بدهند.

۱۲

شاخص قیمت روزانه در آمریکا نشان می‌دهد قیمت اقلام ماهانه برای مردم ملموس‌تر است.

۱۳

کالاهای اساسی مانند نان و دارو بیشتر از خریدهای سالانه در ذهن تورم می‌سازند.

۱۴

گرانی کالاهای دیجیتال حس عقب‌افتادن از زندگی مدرن را به جامعه القا می‌کند.

۱۵

در آمارهای رسمی، تورم مسکن بیشتر بر پایه اجاره‌بهاست تا قیمت خرید خانه.

۱۶

تجربه کانادا نشان می‌دهد قیمت خانه بسیار سریع‌تر از هزینه خدمات مسکن رشد می‌کند.

۱۷

در ایران هزینه‌های جانبی مسکن باعث می‌شود فشار واقعی بیش از عدد شاخص باشد.

۱۸

تورم برای دهک‌های پایین به دلیل حذف‌ناپذیر بودن هزینه‌های اساسی دردناک‌تر است.

۱۹

دهک‌های پایین تورم ۶۸.۵ درصدی را تجربه کرده‌اند که بالاتر از دهک‌های ثروتمند است.

۲۰

تورم در مناطق روستایی (۱۰۸٪ نقطه‌ای) بسیار شدیدتر از مناطق شهری بوده است.

۲۱

استان‌های کردستان، ایلام و لرستان بالاترین نرخ تورم سالانه را در کشور دارند.

۲۲

تهران با وجود هزینه‌های بالا، کمترین نرخ تورم سالانه و نقطه‌ای را ثبت کرده است.

۲۳

داده‌ها نشان می‌دهند فشار تورمی در مناطق غربی و روستایی تندتر از پایتخت است.

۲۴

آمار مرکز آمار به دلیل پوشش گسترده‌تر خانوارها به حس عمومی مردم نزدیک‌تر است.

۲۵

در اروپا نیز تورم احساسی موضوعی جدی برای سیاست‌گذاران پولی محسوب می‌شود.

۲۶

ترکیب عواملی چون فشار خوراکی‌ها و افت قدرت خرید، تورم احساسی را تشدید می‌کند.

۲۷

شکست در اقناع جامعه درباره آمارهای تورم، نتیجه فاصله زیاد آمار با واقعیت معیشتی است.

آمار کلیدی

۶۲٪
تورم سالانه اعلامی مرکز آمار در خرداد ۱۴۰۵
۱۳۴.۶٪
تورم نقطه‌ای گروه خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها
۱۰۸.۱٪
تورم نقطه‌به‌نقطه در مناطق روستایی
۸.۴ واحد درصد
شکاف تورمی بین دهک دوم و دهک دهم
۷۵.۱٪
بالاترین نرخ تورم سالانه استانی (کردستان)

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند