صندوق تثبیت درآمد نفتی
همچنین: صندوق ثباتساز نفتی
صندوق تثبیت درآمد نفتی مثل یک ضربهگیر برای اقتصاد ایران عمل میکند. از آنجایی که قیمت نفت در بازار جهانی مدام بالا و پایین میشود، دولت نمیتواند دخل و خرج سالانهاش را فقط به شانس و اقبال گره بزند. این صندوق طراحی شده تا در سالهایی که نفت گران است، پولِ اضافه را کنار بگذارد و در سالهای سقوط قیمت، آن را به بودجه تزریق کند تا چرخ کشور از حرکت نایستد و برنامههای عمرانی نیمهکاره رها نشوند.
اهمیت این صندوق در سفره مردم زمانی معلوم میشود که بدانیم وابستگی مستقیم بودجه به نفت، عامل اصلی جهش ناگهانی قیمت دلار و تورم است. مثلاً اگر این صندوق به درستی وظیفهاش را انجام دهد، وقتی قیمت نفت ناگهان کم میشود، دولت مجبور نمیشود برای جبران کسری بودجه از بانک مرکزی قرض بگیرد؛ اقدامی که مستقیماً باعث رشد نقدینگی و گران شدن کالاها میشود. در واقع، هدف نهایی این است که نوسان قیمت جهانی نفت، آرامش روانی و قدرت خرید خانوادههای ایرانی را به بازی نگیرد.
چرا الان مهم است
تازهدر روزهایی که بحث بر سر دوراهی اصلاحات ساختاری یا گشایشهای خارجی بالا گرفته، نقش صندوقهای تثبیت برای مدیریت نوسانات ارزی حیاتیتر شده است. این صندوقها قرار است ضربهگیرِ بودجه در برابر شوکهای نفتی باشند تا ناترازیهای مالی دولت، در صورت تغییر در روند صادرات یا قیمت جهانی نفت، مستقیماً معیشت و ثبات اقتصادی مردم را هدف قرار ندهد.
آخرین اخبار با این مفهوم

آزمون بزرگ اقتصاد ایران: توافق خارجی یا اصلاحات ساختاری؟
گشایش خارجی بدون اصلاحات ساختاری، تنها چرخهی بیثباتی و تورم را در اقتصاد ایران تکرار میکند.
۱۱ مرداد ۱۴۰۵