شکاف سررسید
شکاف سررسید به زبان ساده یعنی تفاوت زمانی میان پولی که قرار است به بانک وارد شود و پولی که باید از آن خارج شود. بانکها معمولاً سپردههای مردم را که کوتاهمدت هستند میگیرند و آنها را به صورت وامهای چندساله به دیگران میپردازند. اگر زمانِ بازپرداخت این وامها با زمانِ مطالبه سپردهگذاران هماهنگ نباشد، بانک با چالشی به نام شکاف سررسید مواجه میشود که نشاندهنده ریسک نقدینگی در آن بانک است. در اقتصاد ایران، این موضوع بسیار ملموس است؛ مثلاً وقتی یک بانک بخش بزرگی از منابع خود را صرف وامهای بلندمدت مسکن یا پروژههای دولتی میکند، اما مشتریانش سپردههای کوتاهمدت یا روزشمار دارند، شکاف سررسید عمیق میشود. در این حالت اگر تعداد زیادی از مردم همزمان بخواهند پول خود را برداشت کنند، بانک پولی در دست ندارد و ناچار میشود از بانک مرکزی قرض بگیرد. این اضافهبرداشتها در نهایت باعث رشد پایه پولی و ایجاد تورم در کشور میشود که مستقیماً قدرت خرید مردم را کاهش میدهد.
چرا الان مهم است
تازهبا داغ شدن بحث ناترازی بانکها و محدودیتهای قانونی برای ورود آنها به بازار سفتهبازی، مدیریت «شکاف سررسید» به دغدغهای جدی تبدیل شده است. بانکها با سپردههای کوتاهمدت مردم سر و کار دارند و اگر این منابع را در پروژههای طولانیمدت یا داراییهای دیرنقدشونده قفل کنند، در پاسخگویی به مشتریان دچار بحران میشوند؛ بحرانی که مستقیماً امنیت دارایی شما را تهدید میکند.
آخرین اخبار با این مفهوم

چرا بانکها نمیتوانند سپردههای مردم را صرف سفتهبازی کنند؟
بانکها سپردهها را در خزانه ندارند؛ آنها داراییهای اعتباری زمانداری هستند که پیشتر در اقتصاد توزیع شدهاند.
۲۴ مرداد ۱۴۰۵