الیگارشی
همچنین: الیگارش
الیگارشی در واقع یعنی حاکمیت چند نفر. وقتی از الیگارشی اقتصادی حرف میزنیم، منظورمان سیستمی است که در آن ثروت ملی و فرصتهای سودآور نه در یک بازار رقابتی، بلکه در دستان حلقهای محدود از افراد یا نهادهای متصل به قدرت میچرخد. این افراد که به آنها الیگارش میگویند، معمولاً از طریق روابط خاص، نبض بخشهای کلیدی اقتصاد مثل بانکها، معادن یا واردات کالاهای اساسی را در دست میگیرند. این موضوع مستقیماً روی جیب شما اثر میگذارد؛ چون در یک فضای الیگارشیک، قیمتها به جای عرضه و تقاضا، توسط منافع این گروه تعیین میشود. برای مثال، وقتی توزیع ارز ارزان یا واردات خودرو در انحصار چند گروه محدود باشد، تولیدکننده کوچک یا خریدار معمولی آسیب میبیند. نتیجه این میشود که ثروت در بالا انباشته شده و تورم یا رانت حاصل از آن، فشارش را مستقیماً به سفره مردم منتقل میکند، چرا که مسیرهای رشد اقتصادی برای بقیه بسته میماند.
چرا الان مهم است
تازهنفوذ ثروتمندانِ متصل به قدرت در تصمیمات کلان سیاسی، از تقابل غولهای تکنولوژی در بازار هند تا سایه سنگین تاجران روس بر روابط بینالملل، بار دیگر مفهوم الیگارشی را داغ کرده است. در اقتصاد ایران نیز که با چالشهایی مثل توزیع رانت و ناوگانهای غیررسمی برای دور زدن تحریمها دستوپنجه نرم میکند، درک چگونگی تبدیل ثروت به ابزار تثبیت قدرت سیاسی برای تحلیل آینده بازارهای مالی ضروری است.
آخرین اخبار با این مفهوم

جنگ لفظی ایلان ماسک و موکش آمبانی بر سر ورود استارلینک به بازار هند
ایلان ماسک، موکش آمبانی را به استفاده از نفوذ سیاسی برای جلوگیری از ورود استارلینک به بازار هند متهم کرد.
۱۸ مهر ۱۴۰۵
مخالفت شدید زلنسکی با تفاهمهای نفتی ترامپ و پوتین
زلنسکی با انتقاد از تفاهمهای نفتی آمریکا و روسیه، آن را سرمایهگذاری مستقیم در جنگ علیه اوکراین خواند.
۱۷ مهر ۱۴۰۵
پول خودکامه؛ چگونه نظامهای اقتدارگرا اقتصاد را به ابزار سرکوب تبدیل میکنند؟
پول در نظامهای اقتدارگرا به ابزاری برای کنترل اجتماعی و تحکیم قدرت سیاسی تبدیل میشود.
۲۷ شهریور ۱۴۰۵
سایه کرملین بر عروسی پسر ترامپ؛ هدیه جنجالی تاجر روس چه معنایی دارد؟
پرداخت هزینههای جشن عروسی پسر ترامپ توسط یک تاجر روسِ نزدیک به پوتین، نگرانیهای اخلاقی و امنیتی ایجاد کرده است.
۲۴ شهریور ۱۴۰۵
اقتصاد پوتین؛ چگونه کرملین از ابزارهای مالی برای تثبیت قدرت استفاده میکند؟
کتاب «اقتصاد پوتین» نشان میدهد چگونه روسیه با مدیریت منابع و سیاستهای مالی، اقتصاد را به ابزار قدرت تبدیل کرده است.
۲۴ شهریور ۱۴۰۵
تلاش سنای آمریکا برای تشدید تحریمها علیه روسیه و هدفگیری ناوگان سایه
سنای آمریکا در حال پیشبرد لایحهای برای تشدید تحریمها علیه روسیه و هدفگیری ناوگان سایه این کشور است.
۸ شهریور ۱۴۰۵
درسهای دموکراسی رومی برای اقتصاد سیاسی مدرن
جمهوری روم با نهادهای پیچیده و بدون قانون اساسی، الگویی پایدار از دموکراسی در تاریخ باستان ارائه داد.
۳۱ مرداد ۱۴۰۵
چرا جریان مترقی در حال تغییر نقشه سیاسی حزب دموکرات آمریکا است؟
نامزدهای مترقی با تمرکز بر عدالت اقتصادی و اصلاحات ساختاری، پایگاه رای دموکراتهای سنتی را تصاحب کردهاند.
۳۰ مرداد ۱۴۰۵
هوش مصنوعی؛ آیا در آستانه شورشهای بزرگ علیه تکنولوژی هستیم؟
هوش مصنوعی با ایجاد شکاف طبقاتی و سلب اختیار از انسان، پتانسیل تبدیل شدن به کانون شورشهای جهانی را دارد.
۱۷ مرداد ۱۴۰۵
سنای آمریکا لایحه تحریم انرژی روسیه و ایران را تصویب کرد
سنای آمریکا لایحه تحریم انرژی روسیه و ایران را تصویب کرد، اما مسیر آن در مجلس نمایندگان نامشخص است.
۱۶ مرداد ۱۴۰۵
جانشینی موروثی در سنا؛ خواهر لیندسی گراهام جایگزین سناتور ضدایرانی شد
خواهر لیندسی گراهام با حمایت ترامپ به عنوان سناتور موقت جایگزین برادر ضدایرانیاش شد.
۲۳ تیر ۱۴۰۵
هشدار بیسابقه سلطان کود روسیه: سه سناریوی تیره برای آینده کرملین در سایه جنگ
الیگارش برجسته روس نسبت به فروپاشی روسیه و تبدیل آن به مستعمره چین یا کرهشمالی در صورت تداوم جنگ هشدار داد.
۱۹ تیر ۱۴۰۵
هشدار یک الیگارش روس: جنگ، آینده اقتصادی روسیه را به کجا میبرد؟
یک الیگارش روس هشدار داد ادامه جنگ و انزوا، روسیه را به سمت وابستگی به چین و رکود بلندمدت میبرد.
۱۹ تیر ۱۴۰۵