اقتصاد دوسرعته
اقتصاد دوسرعته یعنی وقتی به آمارها نگاه میکنیم، همه چیز یکسان پیش نمیرود. در این حالت، بخشی از اقتصاد مثل یک ماشین مسابقهای سریع حرکت میکند و آمار رشد اقتصادی کل کشور را بالا میبرد، اما بخش دیگر مثل یک خودروی فرسوده عقب میماند. در واقع، رشد اقتصادی به جای اینکه متوازن باشد و همه را با هم جلو ببرد، فقط در چند صنعت خاص متمرکز میشود و بقیه جامعه سهمی از این پیشرفت نمیبرند. در ایران، این پدیده را معمولاً در تفاوت میان بخش نفت و سایر بخشها میبینیم. وقتی صادرات نفت بیشتر میشود، عدد رشد اقتصادی کل کشور مثبت و بزرگ میشود، اما چون این پول مستقیماً به سفره مردم یا کارخانههای کوچک نمیرسد، مردم عادی تغییری در قدرت خریدشان حس نمیکنند. این یعنی داراییهای وابسته به صنایع بزرگ و صادراتی ممکن است سود کنند، اما کسبوکارهای خرد و حقوقبگیران زیر چرخدندههای تورم و رشدِ کُندِ بخشِ غیرنفتی ضعیفتر میشوند.
چرا الان مهم است
تازهرشد اقتصادی همیشه متوازن نیست؛ گاهی مثل وضعیت فعلی چین، تکنولوژی میتازد اما جیب مردم خالی میماند. در ایران هم این پدیده ملموس است؛ وقتی بخش نفت یا صنایع بزرگ صادرکننده رشد میکنند، اما بخش مسکن و معیشت در رکود میمانند، با یک اقتصاد دوسرعته طرفیم. درک این شکاف، کلید فهمِ تضادِ بین «آمارهای رسمی رشد» و «واقعیتِ سفره مردم» است.
آخرین اخبار با این مفهوم

تغییر ریل اقتصادی چین: شکاف عمیق میان فناوری پیشرفته و رکود مصرف داخلی
چین با اولویتدهی به صنایع نوین و صادرات، دچار رکود مصرف داخلی شده که پیامدهای جهانی سنگینی دارد.
۴ مهر ۱۴۰۵