جعبه‌سیاه انحراف در تامین مسکن

جعبه‌سیاه شکست مسکن دولتی؛ چرا خانه‌های ارزان ۲۰ برابر گران‌تر شدند؟

مسکن، ساختمان و زیرساختسیاستگذاری و اقتصاد کلان۸ تیر ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

سه عامل ناکارآمدی دولتی، نبود زیرساخت و خشکسالی اعتبارات بانکی، طرح‌های مسکن حمایتی را به بن‌بست کشانده است.

می‌دانستید برخی از متقاضیان مسکن مهر سال‌هاست قسط خانه‌ای را می‌دهند که هنوز حتی آب و برق ندارد؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
گزارش به بررسی سه عامل انحراف در طرح‌های مسکن دولتی شامل ناکارآمدی دولت در ساخت، نبود زیرساخت در زمین‌های ۹۹ ساله و ناتوانی بانک‌ها در تامین مالی می‌پردازد.
۲
مسکن مهر پس از دو دهه همچنان ناتمام است و برای تکمیل واحدهای باقی‌مانده به ۲۱ هزار میلیارد تومان بودجه دولتی نیاز دارد.
۳
در طرح مسکن ملی، مردم برخلاف وعده‌ها، ۲.۳ برابر بیشتر از وام بانکی آورده نقدی پرداخت کرده‌اند که نشان‌دهنده شکست مدل تامین مالی است.
۴
تاخیر در تحویل به دلیل تورم شدید تولید مسکن، باعث شده قیمت نهایی واحدها تا ۲۰ برابر قیمت‌های اعلامی اولیه افزایش یابد.

چرا این خبر مهم است؟

این موضوع مستقیماً بر معیشت میلیون‌ها متقاضی مسکن که سرمایه زندگی خود را به امید خانه‌دار شدن در اختیار دولت گذاشته‌اند، تاثیر می‌گذارد.

نکات پنهان خبر

اشتباه استراتژیک دولت‌ها استفاده از «زمین خام» ارزان در حاشیه شهرهاست؛ هزینه‌ای که دولت باید صرف ایجاد زیرساخت (آب، برق، راه) در این زمین‌ها کند، عملاً صرفه اقتصادی زمین رایگان را از بین برده و باعث توقف پروژه‌ها می‌شود.

نگاه دیگر

برخی معتقدند بدون دخالت دولت و عرضه زمین‌های ۹۹ ساله، تامین مسکن برای دهک‌های پایین در شرایط تورمی فعلی کاملاً غیرممکن می‌شد.

منتظر چه باید بود؟

با تداوم تورم تولید و ناترازی بانک‌ها، احتمال افزایش مجدد آورده نقدی متقاضیان و طولانی‌تر شدن زمان انتظار برای تحویل واحدها بسیار بالاست.

اگر…؟

اگر دولت به جای پیمانکاری، صرفاً تسهیلات را به خود مردم یا بخش خصوصی می‌داد، آیا سرعت ساخت افزایش می‌یافت؟

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

طرح مسکن مهر که در سال ۱۳۸۶ با هدف خانه‌دار کردن قشرهای ضعیف آغاز شد، پس از ۱۹ سال هنوز به طور کامل بسته نشده و به الگویی برای تکرار خطاها در طرح‌های بعدی تبدیل شده است.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

متقاضیان مسکن حمایتی
تحمل هزینه‌های بسیار بالاتر از پیش‌بینی و تاخیر طولانی در تحویل
نظام بانکی
فشار ناشی از تسهیلات تکلیفی و تشدید ناترازی منابع
دولت
انباشت تعهدات مالی و میراثی شدن پروژه‌های ناتمام برای دوره‌های بعد

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

طرح‌های مسکن دولتی به جای تحویل به‌موقع، به میراثی ناتمام برای دولت‌های بعدی تبدیل شده‌اند.

۲

دولت کارفرمای خوبی نیست؛ مسکن مهر پس از ۱۹ سال هنوز ۲۶ هزار واحد ناتمام دارد.

۳

هزینه تکمیل واحدهای ناتمام به یک میلیارد تومان رسیده که ۲۰ برابر وعده اولیه است.

۴

طرح مسکن ملی نیز با پیشرفت فیزیکی اندک ۴۱ درصدی، در مسیر میراثی شدن قرار دارد.

۵

نبود زیرساخت‌های اولیه مثل آب و برق در زمین‌های ۹۹ ساله، مانع تحویل واحدهاست.

۶

دستگاه‌های اجرایی به تعهدات خود برای تامین خدمات شهری در شهرهای جدید عمل نمی‌کنند.

۷

بانک‌ها در پرداخت تسهیلات مسکن مقاومت می‌کنند و بار مالی بر دوش مردم افتاده است.

۸

تورم ۱۰۰ درصدی تولید مسکن، قیمت تمام‌شده واحدهای ناتمام را هر سال دوبرابر می‌کند.

آمار کلیدی

۲۱ هزار میلیارد تومان
بودجه مورد نیاز برای تکمیل ۲۶ هزار واحد ناتمام مسکن مهر
۲۰ برابر
میزان افزایش قیمت تمام‌شده مسکن دولتی نسبت به وعده اولیه
۴۱ درصد
متوسط پیشرفت فیزیکی پروژه‌های مسکن ملی در شهرهای جدید
۲.۳ برابر
نسبت پرداختی نقدی مردم به تسهیلات بانکی در طرح مسکن ملی
۱۰۰ درصد
نرخ تورم تولید مسکن که باعث دوبرابر شدن قیمت در صورت تاخیر سالانه می‌شود

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند