هزینه استقلال بانک‌های مرکزی

پارادوکس استقلال؛ چرا بانک‌های مرکزی مستقل دارایی‌های پرریسک‌تری نگه می‌دارند؟

بانکداری و سیاست پولیسیاستگذاری و اقتصاد کلان۷ تیر ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

استقلال بانک مرکزی باعث می‌شود این نهاد برای حفظ ثبات اقتصادی، آگاهانه ریسک‌های مالی بزرگتری را در ترازنامه خود بپذیرد.

چرا بانک‌های مرکزی مستقل، برخلاف تصور عمومی، در زمان سختی‌های مالی دولت، ریسک‌های بزرگتری را به جان می‌خرند؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد بانک‌های مرکزی مستقل‌تر، برخلاف تصور، ریسک مالی بیشتری در ترازنامه خود می‌پذیرند تا اهداف کلان اقتصادی را محقق کنند.
۲
کاهش نرخ بهره به نزدیکی صفر و اتخاذ سیاست‌های غیرمتعارف، ریسک مالی این نهادها را نسبت به تولید ناخالص داخلی تا سه برابر افزایش داده است.
۳
یافته‌ها نشان می‌دهد در زمان انقباض بودجه‌ای دولت‌ها، بانک‌های مرکزی مستقل برای جبران خلل اقتصادی، ریسک‌پذیری خود را به شدت افزایش می‌دهند.

چرا این خبر مهم است؟

این موضوع توضیح می‌دهد که چرا زیان‌های میلیاردی بانک‌های بزرگ دنیا لزوماً به معنای سوءمدیریت نیست و چطور استقلال این نهاد به نفع ثبات کلان اقتصاد تمام می‌شود.

نکات پنهان خبر

استقلال بانک مرکزی به معنای محافظه‌کاری مالی نیست؛ بلکه به معنای شجاعت پذیرش زیان در ترازنامه برای نجات اقتصاد کلان است. در واقع، زیان مالی بانک مرکزی می‌تواند نشانه‌ای از عملکرد درست آن در جداسازی منافع پولی از فشارهای بودجه‌ای دولت باشد.

نگاه دیگر

برخی منتقدان معتقدند زیان‌های سنگین ترازنامه‌ای در نهایت منجر به فشار افکار عمومی و از دست رفتن واقعی استقلال بانک مرکزی در بلندمدت خواهد شد.

منتظر چه باید بود؟

باید منتظر ماند و دید آیا با تداوم زیان‌ها، دولت‌ها قوانین مربوط به استقلال بانک‌های مرکزی را برای کنترل ریسک‌های مالی تغییر می‌دهند یا خیر.

اگر…؟

اگر بانک‌های مرکزی مجبور به حفظ سودآوری بودند، آیا می‌توانستند از رکودهای بزرگ جلوگیری کنند؟

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

پس از بحران ۲۰۰۸، بانک‌های مرکزی با ورود به بازارهای دارایی، نقش سنتی خود را از 'وام‌دهنده آخرین ملجا' به 'خریدار آخرین ملجا' تغییر دادند.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

دولت‌ها
کاهش سود دریافتی از بانک مرکزی در مقابل حمایت از رشد اقتصادی
بازارهای مالی
بهره‌مندی از نقدینگی و ثبات ناشی از مداخلات بانک مرکزی

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

بررسی ریسک‌های پنهان در ترازنامه بانک‌های مرکزی.

۲

زیان‌های بی‌سابقه فدرال‌رزرو و بانک مرکزی اروپا پس از افزایش نرخ بهره.

۳

تقابل دیدگاه‌ها درباره تضعیف اعتبار بانک مرکزی در برابر منافع کلان اقتصادی.

۴

تمرکز پژوهش‌های جدید بر میزان ریسک آگاهانه پذیرفته شده قبل از وقوع زیان.

۵

استفاده از معیار VaR برای تحلیل ۳۳۰ گزارش مالی بانک‌های مرکزی.

۶

سه برابر شدن ریسک ترازنامه بانک‌های مرکزی از دهه ۹۰ تاکنون.

۷

رابطه مستقیم کاهش نرخ بهره به نزدیکی صفر با دو برابر شدن ریسک مالی.

۸

روی آوردن به ابزارهای غیرمتعارف در زمان محدودیت ابزارهای سنتی.

۹

رد نظریه سلطه مالی؛ افزایش ریسک‌پذیری بانک مرکزی در زمان انقباض مالی دولت.

۱۰

ارتباط مثبت بین استقلال بانک مرکزی و نگهداری دارایی‌های پرریسک.

۱۱

آزادی عمل بانک‌های مستقل به دلیل عدم نگرانی از پیامدهای سیاسی زیان مالی.

۱۲

زیان‌های اخیر نتیجه شرایط ویژه جهانی است، نه ضعف مدیریتی.

۱۳

پذیرش ریسک مالی، هزینه حفظ ثبات اقتصادی توسط بانک مرکزی مستقل است.

آمار کلیدی

۳ درصد
میزان ریسک متوسط ترازنامه بانک‌های مرکزی نسبت به تولید ناخالص داخلی در پایان دوره پژوهش
۱۸
تعداد بانک‌های مرکزی اقتصادهای پیشرفته مورد بررسی در پژوهش
۲ برابر
میزان افزایش ریسک مالی در صورت کاهش نرخ بهره از ۵ درصد به صفر

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند