یوم‌الاداء

یوم‌الاداء یک اصطلاح مالی و حقوقی است که تأکید دارد ملاک تسویه بدهی، قیمتِ کالا یا ارز در همان روزی است که پول واقعاً به دست طلبکار می‌رسد. برخلاف قراردادهایی که قیمت در آن‌ها قطعی و ثابت است، در تعهدات مبتنی بر یوم‌الاداء، نوسانات بازار تا آخرین لحظه پرداخت روی مبلغ نهایی اثر می‌گذارد تا قدرت خریدِ پولی که جابه‌جا می‌شود، حفظ شود. این مفهوم در اقتصاد ایران که با تورم مزمن و تغییرات سریع ارزش پول ملی روبه‌روست، نقشی کلیدی در اجرای عدالت مالی دارد. برای مثال، در پرونده‌های مربوط به مهریه، خسارت‌های بیمه یا بازپرداخت وام‌های ارزی، اگر ملاک قیمتِ زمانِ معامله باشد، طلبکار به دلیل افت ارزش ریال ضرر سنگینی می‌کند. اما با اجرای قاعده یوم‌الاداء، بدهکار موظف است معادل ارزش روزِ بازار را بپردازد تا ثروتِ واقعی جابه‌جا شود و کسی از تورم سودِ غیرمنصفانه نبرد.