هزینه خدمات بدهی

وقتی دولت برای جبران کسری بودجه، اوراق می‌فروشد یا از بانک‌ها وام می‌گیرد، در واقع از آینده قرض کرده است. هزینه خدمات بدهی همان اقساطی است که دولت باید در زمان سررسید بپردازد. این هزینه شامل دو بخش اصلی است: سودی که به خریداران اوراق یا بانک‌ها وعده داده شده و بازپرداخت خودِ مبلغی که در ابتدا قرض گرفته شده بود. در بودجه سالانه ایران، این ردیف نشان‌دهنده تعهدات قطعی و غیرقابل‌اجتناب دولت به طلبکاران داخلی و خارجی است.

اهمیت این عدد در زندگی ما اینجاست که هرچه هزینه خدمات بدهی بالاتر برود، سهم پروژه‌های عمرانی، حقوق کارمندان یا بودجه سلامت از سفره بودجه کمتر می‌شود. به زبان ساده، اگر دولت برای تسویه سود اوراق سال‌های قبل مجبور شود دوباره اوراق جدید منتشر کند، این چرخه می‌تواند به افزایش نقدینگی و تورم دامن بزند. در واقع، بالا رفتن این هزینه یعنی دولت به جای سرمایه‌گذاری روی زیرساخت‌های جدید، مجبور است بخش بزرگی از مالیات‌های مردم را صرفِ بازپرداخت بدهی‌های گذشته کند که مستقیماً روی کیفیت خدمات عمومی و قدرت خرید جامعه اثر می‌گذارد.