سیاست مالی موافق چرخه
سیاست مالی موافق چرخه زمانی اتفاق میافتد که دولت به جای کنترل تلاطمهای اقتصادی، خودش هیزم به آتش نوسانات میریزد. در این حالت، دولت وقتی پول زیادی در دست دارد (مثلاً به دلیل گران شدن نفت)، مخارجش را به شدت بالا میبرد و وقتی درآمدش کم میشود، ناگهان ترمز هزینهها را میکشد. این رفتار دقیقاً برعکسِ نقشِ «تعدیلکنندگی» است که از یک دولت انتظار میرود تا در سختیها به کمک اقتصاد بیاید.
در اقتصاد ایران، این سیاست معمولاً با نوسانات قیمت دلار و نفت گره خورده است. وقتی درآمد ارزی زیاد میشود، دولت با تزریق نقدینگی و افزایش بودجه، باعث داغ شدن بیش از حد اقتصاد و تورم میشود. اما به محض کاهش درآمدها، چون صندوق ذخیره ارزیِ مطمئنی وجود ندارد، دولت مجبور به کاهش خدمات یا استقراض از بانک مرکزی میشود که نتیجهاش فشار مضاعف بر معیشت مردم، بیکاری در دوران رکود و ناپایداری همیشگی قیمتها در بازار است.
چرا الان مهم است
تازهتلاطم در بازار جهانی نفت و ابهام در تقاضای بزرگترین مشتریان ایران، زنگ خطر «سیاست مالی موافق چرخه» را به صدا درآورده است. در اقتصاد ایران، وابستگی بودجه به نفت باعث میشود دولت در زمان درآمد بالا، هزینهها را افزایش دهد و در زمان بحران، با انقباض ناگهانی، رکود را عمیقتر کند؛ رفتاری که مستقیماً ثبات معیشت مردم را هدف قرار میدهد.
آخرین اخبار با این مفهوم

چالشهای اقتصاد نفتی و بحران انرژی؛ از رکورد بورسها تا معمای نفت چین
تحلیل چالشهای اقتصاد نفتی، بحران انرژی صنایع ایران، بازارهای جهانی و نقش چین در بازار نفت.
۲۵ مرداد ۱۴۰۵