درآمد حقیقی
درآمد حقیقی همان قدرتِ خریدِ واقعی شماست، نه آن عددی که بانک برایتان پیامک میکند. در واقع اگر حقوق شما در سال جدید ۳۰ درصد زیاد شود اما همزمان قیمت گوشت، اجارهخانه و خودرو ۵۰ درصد گران شده باشد، درآمد اسمی شما افزایش یافته اما درآمد حقیقیتان سقوط کرده است. این مفهوم به ما میگوید که ریالهای دریافتی چقدر «زور» دارند و آیا سفره شما نسبت به سال گذشته بزرگتر شده یا با وجود پولِ بیشتر، کالای کمتری به خانه میبرید. در اقتصاد ایران که با تورمهای مداوم روبهروست، درآمد حقیقی مهمترین خطکش برای سنجش رفاه است. برای مثال، ممکن است فردی در سال ۱۳۹۰ با یک میلیون تومان حقوق، زندگی باکیفیتی داشت، اما امروز با ده برابر آن مبلغ هم نتواند همان سطح زندگی را حفظ کند؛ چون ارزشِ هر واحد پول افت کرده است. بنابراین برای برنامهریزی مالی و درک وضعیت معیشت، همیشه باید بپرسیم که این پول در دنیای واقعی و پشت ویترین مغازهها معادل چه مقدار کالا است.
چرا الان مهم است
تازهوقتی تورم از سرعتِ رشدِ دستمزدها سبقت میگیرد، ریالهای بیشتری در جیب داریم اما کالای کمتری به خانه میبریم. هشدارهای اخیر درباره افت رفاه در سال ۱۴۰۴، دقیقاً به همین کاهش «درآمد حقیقی» اشاره دارد؛ یعنی وضعیتی که در آن با وجود افزایشِ عددیِ حقوق، قدرت خریدِ خانوادههای ایرانی زیر فشار تحریم و تورم، عملاً آب میرود.
آخرین اخبار با این مفهوم

عقبگرد رفاهی خانوارها در سال ۱۴۰۴؛ تحریمها چگونه سفرهها را کوچک کردند؟
کاهش درآمد حقیقی خانوارها در سال ۱۴۰۴ نشاندهنده تضعیف رفاه عمومی تحت تأثیر تحریمها و رکود اقتصادی است.
۱۱ مهر ۱۴۰۵