برق در میانه برنامه هفتم توسعه

کارنامه ناتمام برق در برنامه هفتم: جهش تجدیدپذیرها زیر سایه ناترازی ۱۵ هزار مگاواتی

برق و انرژیسیاستگذاری و اقتصاد کلان۷ تیر ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

گزارش مجلس از عقب‌ماندگی جدی در رفع ناترازی برق حکایت دارد؛ علیرغم جهش در تجدیدپذیرها، اهداف کلان برنامه هفتم تنها ۱۳٪ محقق شده است.

چطور ممکن است ظرفیت نیروگاهی کشور افزایش یابد اما همزمان میزان خاموشی‌های اعمال شده به مردم بیشتر شود؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس نشان می‌دهد تنها ۱۳ درصد از اهداف نهایی برنامه هفتم در بخش برق محقق شده است.
۲
ناترازی برق در اوج مصرف به حدود ۱۵ هزار مگاوات رسیده که ۲۰ برابر بیشتر از هدف‌گذاری برنامه است.
۳
توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر با تحقق ۹۳ درصدی اهداف سالانه، درخشان‌ترین بخش کارنامه صنعت برق بوده است.
۴
وابستگی شدید به گاز طبیعی و راندمان پایین نیروگاه‌های قدیمی، امنیت انرژی کشور را در سطح «ضعیف» قرار داده است.

چرا این خبر مهم است؟

تداوم ناترازی برق به معنای فشار بیشتر بر صنایع و احتمال بازگشت خاموشی‌های برنامه‌ریزی شده به منازل است که مستقیماً بر رشد اقتصادی و رفاه عمومی اثر می‌گذارد.

نکات پنهان خبر

شکاف عجیبی میان آمارهای رسمی و تجربه شهروندان وجود دارد؛ در حالی که آمارها از کاهش ناترازی می‌گویند، خاموشی‌های اعمال شده افزایش یافته است. این نشان می‌دهد که یا شیوه محاسبه تقاضا ایراد دارد و یا شبکه در انتقال توان تولیدی به مصرف‌کنندگان دچار فرسودگی و ناتوانی جدی است.

نگاه دیگر

برخی کارشناسان معتقدند تمرکز بیش از حد بر توسعه ظرفیت نیروگاهی بدون اصلاح ساختار تعرفه‌ها و مدیریت مصرف، ناترازی را حل نخواهد کرد.

منتظر چه باید بود؟

در سال ۱۴۰۵ با ورود کامل نیروگاه‌های تجدیدپذیر جدید به مدار، مشخص می‌شود که آیا ناترازی برق واقعاً کاهش می‌یابد یا رشد مصرف دوباره از تولید پیشی می‌گیرد.

اگر…؟

اگر راندمان نیروگاه‌های حرارتی به هدف ۴۴ درصدی برنامه برسد، چه مقدار از ناترازی فعلی جبران خواهد شد؟

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

ناترازی برق در دهه‌های اخیر همواره یکی از موانع اصلی رشد صنعتی در ایران بوده و عقب‌ماندگی از برنامه‌های توسعه در این بخش مسبوق به سابقه است.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

صنایع و تولیدکنندگان
تداوم ناترازی و اولویت قطع برق بخش صنعت در زمان اوج مصرف.
سرمایه‌گذاران انرژی‌های تجدیدپذیر
تحقق ۹۳ درصدی اهداف سالانه و حمایت برنامه از توسعه این بخش.
مشترکان خانگی
افزایش میزان خاموشی‌های اعمال شده علیرغم آمارهای کاهش ناترازی.

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

ناترازی برق در ایران همچنان به عنوان یک چالش اساسی باقی مانده است.

۲

افزایش ۴۳۰۰ مگاواتی ظرفیت برق نتوانسته شکاف ۱۴۷۰۰ مگاواتی تولید و مصرف را جبران کند.

۳

علیرغم آمارهای رسمی کاهش ناترازی، میزان خاموشی‌های واقعی اعمال شده به مشترکان افزایش یافته است.

۴

در دو سال اول برنامه هفتم، بیش از ۶۵۰۰ مگاوات به ظرفیت نیروگاهی کشور افزوده شد.

۵

ظرفیت نصب شده فعلی حدود ۵ هزار مگاوات از هدف تعیین شده در برنامه هفتم عقب است.

۶

توسعه ظرفیت برق هسته‌ای متوقف مانده و هنوز در سطح ۱۰۰۰ مگاوات ثابت است.

۷

بخش تجدیدپذیر با رسیدن به ظرفیت ۴۰۰۰ مگاواتی، موفق‌ترین بخش در تحقق اهداف بوده است.

۸

اثر واقعی نیروگاه‌های تجدیدپذیر جدید در تولید برق از سال ۱۴۰۵ نمایان خواهد شد.

۹

مصرف برق با رشد ۱.۵ درصدی به ۳۴۵ میلیارد کیلووات‌ساعت رسیده و صنعت بزرگترین مصرف‌کننده است.

۱۰

نزدیکی اوج مصرف به سقف توان تولید، ریسک اعمال محدودیت در تابستان را بالا نگه داشته است.

۱۱

امنیت انرژی برق ایران به دلیل عدم تنوع سبد تولید در وضعیت مطلوبی نیست.

۱۲

وابستگی شدید به گاز طبیعی، پایداری شبکه برق را در فصل زمستان با چالش مواجه می‌کند.

۱۳

تحقق ۱۰۰ درصدی اهداف معاملات برق در بورس انرژی، نقطه قوت عملکرد این بخش است.

۱۴

عملکرد ضعیف در تبادلات برون‌مرزی نشان‌دهنده عدم بهره‌گیری از ظرفیت تجارت منطقه‌ای برق است.

۱۵

راندمان نیروگاه‌های حرارتی با ۳۹.۷ درصد، همچنان فاصله زیادی با اهداف بهره‌وری برنامه دارد.

۱۶

سال سوم برنامه هفتم مقطعی حیاتی برای ارزیابی موفقیت دولت در عبور از بحران ناترازی است.

آمار کلیدی

۱۳٪
میزان تحقق اهداف نهایی برنامه هفتم در بخش برق
۱۴,۷۴۶ مگاوات
بار تامین‌نشده در اوج مصرف تابستان ۱۴۰۴
۴,۰۰۰ مگاوات
ظرفیت نیروگاه‌های تجدیدپذیر در سال ۱۴۰۴
۳۰٪
سهم معاملات برق در بورس انرژی
۳۹.۷٪
میانگین راندمان نیروگاه‌های حرارتی کشور

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند