کالاهای دو منظوره

این کالاها هویت دوگانه‌ای دارند؛ به این معنی که مرز مشخصی میان کاربرد صلح‌آمیز و نظامی آن‌ها وجود ندارد. مثلاً یک دستگاه تراش دقیق می‌تواند هم قطعات موتور خودرو تولید کند و هم در ساخت تجهیزات نظامی به کار رود، یا برخی مواد شیمیایی که در تولید کود کشاورزی استفاده می‌شوند، پتانسیل تبدیل شدن به مواد منفجره را دارند. در اقتصاد ایران، این اصطلاح بیشتر در زمان واردات تکنولوژی‌های پیشرفته و مواد اولیه حساس به گوش می‌رسد، چرا که این اقلام به دلیل حساسیت بالا، همواره تحت نظارت شدید نهادهای نظارتی و محدودیت‌های بین‌المللی هستند. برای یک تولیدکننده یا مصرف‌کننده ایرانی، دو منظوره بودنِ یک کالا یعنی عبور از هفت‌خوان رستم برای تامین آن. وقتی قطعه‌ای الکترونیکی یا آلیاژی خاص در این دسته قرار می‌گیرد، هزینه‌های واردات به دلیل نیاز به مجوزهای متعدد و دور زدن محدودیت‌ها به شدت بالا می‌رود. این موضوع مستقیماً روی قیمت تمام‌شده محصولاتی مثل لوازم خانگی هوشمند، تجهیزات آزمایشگاهی و حتی برخی داروها اثر می‌گذارد و باعث می‌شود نوسانات قیمتی و کمبود این کالاها در بازار ایران بیشتر از کالاهای عادی باشد.