هزینه جنگ

هزینه جنگ در نگاه اقتصادی، تنها به قیمت موشک و تانک محدود نمی‌شود؛ بلکه شامل تمام دارایی‌های مادی و انسانی است که از مسیر تولید و پیشرفت خارج می‌شوند. وقتی کشوری درگیر تنش یا جنگ می‌شود، دولت ناچار است بخش بزرگی از درآمد ملی را از بخش‌های مولد مثل صنعت و کشاورزی به سمت دفاع هدایت کند. این جابه‌جایی منابع، «هزینه فرصت» نام دارد؛ یعنی هزینه‌ای که بابت نساختن کارخانه و مدرسه پرداخت می‌کنیم تا امنیت را حفظ کنیم.

در اقتصاد ایران، این هزینه‌ها معمولاً از طریق کسری بودجه و در نهایت تورم به سفره مردم می‌رسد. برای مثال، وقتی بودجه‌ای که باید صرف نوسازی شبکه برق یا جاده‌های کشور می‌شد، بابت هزینه‌های نظامی اضطراری مصرف شود، نتیجه آن در بلندمدت به شکل قطعی برق صنایع یا گرانی حمل‌ونقل ظاهر می‌شود. در واقع، هزینه جنگ یک مالیات غیرمستقیم و پنهان است که با کاهش ارزش پول ملی، از جیب تمام شهروندان پرداخت می‌شود تا مخارج دفاعی تامین گردد.