سقف قیمت نفت

سقف قیمت نفت یعنی خریداران قدرتمند دنیا توافق می‌کنند که نفتِ یک کشور خاص را بالاتر از یک عدد مشخص نخرند. هدف اصلی این کار، محدود کردن درآمد ارزی آن کشور است. برای اجرای این تصمیم، از ابزار بیمه و حمل‌ونقل استفاده می‌کنند؛ یعنی اگر محموله‌ای گران‌تر از سقف تعیین‌شده فروخته شود، شرکت‌های بین‌المللی اجازه ندارند آن کشتی را بیمه کنند یا خدمات ناوبری به آن بدهند. این محدودیت، فروشنده را بین دوراهیِ ارزان‌فروشی یا ریسکِ قاچاق قرار می‌دهد. در اقتصاد ایران، اثر سقف قیمت یا محدودیت‌های مشابه به‌صورت «تخفیف‌های اجباری» ظاهر می‌شود. وقتی ایران مجبور شود نفت خود را ارزان‌تر از قیمت جهانی بفروشد، درآمد دولت کاهش می‌یابد و کسری بودجه ایجاد می‌شود. این کسری بودجه معمولاً با چاپ پول یا استقراض از بانک مرکزی جبران می‌شود که نتیجه نهایی آن، کاهش ارزش ریال و گران شدن دلار و کالاهای اساسی در مغازه‌هاست. بنابراین، سقف قیمت نفت صرفاً یک عدد در بازارهای جهانی نیست، بلکه عاملی است که می‌تواند قدرت خرید مردم را مستقیماً کاهش دهد.