حقوق مادی

حقوق مادی در واقع همان جنبه از مالکیت است که قابلیت تبدیل شدن به پول را دارد. وقتی شما خانه‌ای دارید، وسیله‌ای اختراع می‌کنید یا در شرکتی مشغول به کار می‌شوید، حقی قانونی دارید که بابت آن ریال دریافت کنید. این حق برخلاف اعتبار و شهرت که قابل انتقال نیست، کاملاً قابل قیمت‌گذاری و معامله است. در اقتصاد ایران، این موضوع در تمامی قراردادهای رسمی، از اجاره‌نامه گرفته تا قراردادهای استخدامی و حق‌الامتیاز تولید، پایه و اساس تبادلات مالی محسوب می‌شود.

برای یک شهروند ایرانی، درک حقوق مادی یعنی بداند در قبال کار یا دارایی‌اش چه سهم مالیِ دقیقی طلبکار است. مثلاً در فیش حقوقی، علاوه بر دستمزد پایه، مواردی مثل حق مسکن و بن کارگری جزو حقوق مادی شماست که قانون از آن محافظت می‌کند. در بازار سرمایه یا مسکن نیز، اگر حقوق مادی یک دارایی (مثل حق استفاده از منافع یک زمین) شفاف نباشد، امنیت سرمایه‌گذاری از بین می‌رود و فرد با خطر از دست دادن دارایی یا درگیری در پرونده‌های قضایی طولانی روبه‌رو می‌شود.