سوگیری روایت

سوگیری روایت یعنی ذهن ما عاشق قصه‌های ساده است و ترجیح می‌دهد برای هر نوسان بازار، یک دلیل داستانی پیدا کند. در دنیای واقعی، قیمت‌ها تحت تأثیر هزاران عامل پیچیده و متضاد هستند، اما ما ترجیح می‌دهیم بگوییم چون فلان خبر سیاسی منتشر شد، پس قیمت‌ها حتماً بالا می‌رود. این ساده‌سازی باعث می‌شود بخش بزرگی از واقعیت‌های بازار را نادیده بگیریم و فقط روی تکه‌هایی از اطلاعات تمرکز کنیم که داستان ذهنی ما را تایید می‌کنند.

این رفتار در ایران بسیار رایج است؛ مثلاً وقتی در صف خرید یک سهم خاص می‌رویم چون شنیده‌ایم قرار است فلان زمینِ شرکت فروخته شود و سود کلانی بسازد. این داستان جذاب، چشم ما را روی بدهی‌های سنگین یا زیان عملیاتی شرکت می‌بندد. معامله‌گری که اسیر روایت‌هاست، معمولاً زمانی خرید می‌کند که داستان به گوش همه رسیده و قیمت به اوج خود رسیده است؛ در نتیجه، به جای سود، با ریزش ناگهانی قیمت و خروج پولِ بزرگ از بازار غافلگیر می‌شود.