از جهش تورم وارداتی تا کمبود کالا

تغییر پارادایم تورم در ایران؛ وقتی کمبود کالا جای نرخ ارز را می‌گیرد

سیاستگذاری و اقتصاد کلانتجارت و گمرک۲۰ مهر ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

تورم فعلی ایران نه ناشی از نرخ ارز، بلکه نتیجه مستقیم کمبود کالا به دلیل اختلال در زنجیره تأمین است.

چرا این بار برخلاف دهه‌های گذشته، نرخ ارز دیگر متهم ردیف اول تورم در ایران نیست؟

پاسخ را از دستیار بپرس

نکات کلیدی خبر

۱
تورم در ایران از الگوی سنتی نقدینگی و نرخ ارز فاصله گرفته و به سمت تورم ناشی از شوک عرضه حرکت کرده است.
۲
جنگ ۴۰ روزه و تحریم‌های بین‌المللی با افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و زمان‌بری ورود کالا، انبارها را خالی کرده است.
۳
شکاف میان عرضه و تقاضا به دلیل کمبود کالا، اکنون محرک اصلی گرانی‌هاست و اثر آن از افزایش نرخ ارز پیشی گرفته است.

چرا این خبر مهم است؟

این تغییر به معنای آن است که حتی با ثبات نرخ ارز، به دلیل کمبود فیزیکی کالا، فشار تورمی بر معیشت مردم همچنان باقی خواهد ماند.

نکات پنهان خبر

اقتصاد ایران در حال تجربه یک گذار از 'تورم پولی' به 'تورم ساختاری-عرضه‌محور' است که ابزارهای سنتی کنترل نقدینگی برای مهار آن ناکارآمد هستند.

منتظر چه باید بود؟

باید روند تخلیه انبارها و توانایی دولت در تسهیل تجارت خارجی برای پر کردن شکاف عرضه و تقاضا را پیگیری کرد.

پژواک تاریخی

تغییر پارادایم تورم از نقدینگی‌محور به سمت تورم ناشی از شوک عرضه، مشابه شرایط بحران‌های جنگی در دهه‌های گذشته است.

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

تجار و واردکنندگان
خالی شدن انبارها و افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و زمان‌بری ورود کالا
مصرف‌کنندگان نهایی
تحمل تورم سه‌رقمی در بسیاری از کالاها به دلیل کمبود عرضه

مفاهیم اقتصادی این خبر

معنای هر مفهوم را در دانشنامه بخوانید
۱

تورم در ایران دهه‌ها ناشی از نقدینگی و نرخ ارز بود، اما اکنون با شوک جدیدی مواجهیم.

۲

جنگ و تحریم‌ها با ایجاد اختلال در زنجیره تأمین و کمبود کالا، عامل اصلی تورم فعلی شده‌اند.

آمار کلیدی

۵۰ درصد
افزایش نرخ دلار غیررسمی طی ۸ ماه اخیر
۱۸۰ هزار تومان
نرخ دلار غیررسمی در اوایل اسفند ۱۴۰۴

نهادهای کلیدی خبر

جنگ ۴۰ روزه- عامل اصلی شوک عرضه و تورم
دستیار هوشمند