متهم ردیف اول جهش مسکن

نقدینگی، نه کمبود زمین؛ متهم اصلی جهش قیمت مسکن در ایران

مسکن، ساختمان و زیرساختسیاستگذاری و اقتصاد کلان۲۲ خرداد ۱۴۰۵ دنیای اقتصاد

رشد نقدینگی موتور محرک اصلی تورم مسکن است و ادعای کنترل قیمت با واگذاری زمین دولتی با داده‌های تاریخی همخوانی ندارد.

می‌دانستید در ۲۵ سال گذشته، قیمت مسکن تقریباً با همان سرعتی رشد کرده که بانک مرکزی پول چاپ کرده است؟ اما یک استثنای عجیب در سال‌های ۹۳ تا ۹۶ وجود دارد...

نکات کلیدی خبر

۱
بررسی‌های آماری نشان می‌دهد که رشد نقدینگی، و نه توقف واگذاری زمین‌های ۹۹ ساله، عامل اصلی جهش قیمت مسکن در بلندمدت است.
۲
در ۲۵ سال گذشته، نرخ رشد سالانه قیمت مسکن (۲۸.۵٪) تقریباً با نرخ رشد نقدینگی (۲۹.۵٪) برابری کرده است.
۳
عواملی مانند انتظارات تورمی، ریسک‌های سیاسی و تورم ساخت باعث نوسانات کوتاه‌مدت و سبقت قیمت مسکن از نقدینگی می‌شوند.
۴
داده‌های تاریخی نشان می‌دهد در دوران اوج واگذاری زمین‌های دولتی (۸۶ تا ۹۲)، تورم زمین حتی بیشتر از دوره‌های دیگر بوده است.
۵
رکود مسکن در سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ ناشی از ریسک‌های غیراقتصادی بود که اکنون با تخلیه در بازار ۱۴۰۵، به جهش قیمت منجر شده است.

چرا این خبر مهم است؟

این تحلیل نشان می‌دهد که بدون کنترل نقدینگی و تورم عمومی، صرفاً با واگذاری زمین نمی‌توان قیمت مسکن را مهار کرد و این سیاست ممکن است منابع ملی را هدر دهد.

نکات پنهان خبر

برخلاف باور رایج، واگذاری زمین‌های ۹۹ ساله در دوران مسکن مهر نه تنها تورم زمین را کنترل نکرد، بلکه با جهش ۳۸ درصدی قیمت زمین همراه بود که نشان‌دهنده ناکارآمدی این مدل در ثبات بازار است.

نگاه دیگر

برخی مدافعان مسکن دولتی معتقدند تورم زمین در آن دوران ناشی از نقدینگی بوده و اگر زمین واگذار نمی‌شد، قیمت‌ها حتی بیشتر جهش می‌کرد.

منتظر چه باید بود؟

باید منتظر ماند و دید آیا دولت سیاست‌های پولی را برای مهار نقدینگی ۵۲ درصدی اصلاح می‌کند یا خیر، چرا که این نقدینگی همچنان پتانسیل جهش قیمت در بازار مسکن را دارد.

اگر…؟

اگر نرخ بهره بانکی دوباره به سطوح بالای ۲۵ درصد بازگردد، آیا فنر قیمت مسکن باز هم فشرده خواهد ماند؟

پاسخ را از دستیار بپرس

پژواک تاریخی

طرح مسکن مهر در اواخر دهه ۸۰ که با هدف ارزان‌سازی مسکن از طریق زمین رایگان اجرا شد، اما در نهایت با رشد شدید قیمت زمین و تورم عمومی همراه گشت.

پرسش‌های باز

پاسخ را از دستیار بپرس

این خبر چگونه به شما اثر می‌گذارد؟

کاوش بیشتر

پاسخ را از دستیار بپرس

بیشترین تاثیر این خبر بر چیست؟

متقاضیان مصرفی مسکن
دوری بیشتر از قدرت خرید به دلیل جهش قیمت‌های ناشی از نقدینگی
سرمایه‌گذاران ملکی
بهره‌مندی از رشد قیمت‌ها به عنوان پناهگاه سرمایه در برابر تورم
سیاستگذاران دولتی
چالش در اثبات کارآمدی طرح‌های واگذاری زمین برای کنترل بازار
۱

جهش قیمت پیشنهادی مسکن در تهران طی دو ماه اول سال ۱۴۰۵ باعث ابهام فعالان بازار شده است.

۲

برخی سیاستگذاران توقف واگذاری زمین را عامل گرانی می‌دانند، اما ریشه اصلی در رشد نقدینگی نهفته است.

۳

بررسی‌های دنیای اقتصاد نشان می‌دهد نقدینگی متهم اصلی است و ادعای اثر مثبت زمین دولتی باطل است.

۴

طبق نظر اقتصاددانان، رشد نقدینگی فراتر از تولید، عامل بنیادین تورم ماندگار در اقتصاد ایران است.

۵

در ۲۵ سال اخیر، میانگین رشد سالانه قیمت مسکن و نقدینگی بسیار به هم نزدیک بوده‌اند.

۶

چرخه‌های رکود و رونق مسکن ناشی از ورود تقاضای مصرفی و رفتارهای سرمایه‌گذاری است.

۷

پنج فاکتور از جمله انتظارات تورمی و هزینه‌های ساخت باعث نوسانی شدن مسیر قیمت مسکن می‌شوند.

۸

در نیمه اول دهه ۹۰، نرخ بهره بالا باعث جاماندگی قیمت مسکن از رشد نقدینگی شد.

۹

جاماندگی قبلی در سال‌های ۹۷ تا ۹۹ با شوک‌های ارزی و خروج سرمایه از بورس جبران شد.

۱۰

مقایسه دهه‌ای نشان می‌دهد واکنش بازار مسکن به ریسک‌ها در دهه‌های مختلف متفاوت بوده است.

۱۱

رشد بی‌سابقه ۵۲ درصدی نقدینگی در سال گذشته، سوخت اصلی جهش‌های قیمتی اخیر است.

۱۲

ریسک‌های نظامی در سال‌های قبل مانع ورود نقدینگی به مسکن شد، اما اکنون این بازار پناهگاه شده است.

۱۳

انتظارات تورمی و رکوردزنی هزینه ساخت، عوامل مکمل جهش قیمت در کنار رشد نقدینگی هستند.

۱۴

نقدینگی مانند انرژی پتانسیلی است که با مساعد شدن شرایط بازار به جهش قیمتی تبدیل می‌شود.

۱۵

ادعای معجزه زمین‌های ۹۹ ساله برای کاهش قیمت مسکن نیازمند راستی‌آزمایی دقیق است.

۱۶

داده‌ها نشان می‌دهد در دوران اوج واگذاری زمین دولتی، تورم زمین حتی از دوره‌های دیگر بیشتر بود.

۱۷

هزینه‌های آماده‌سازی و ضعف خدمات در زمین‌های دولتی، ادعای ارزان بودن این مدل را رد می‌کند.

آمار کلیدی

۲۹.۵٪
متوسط نرخ رشد سالانه نقدینگی در ۲۵ سال اخیر
۲۸.۵٪
متوسط نرخ رشد سالانه قیمت مسکن در ۲۵ سال اخیر
۵۲٪
نرخ رشد نقدینگی در پایان سال گذشته (رکورد بی‌سابقه)
۲۱.۵٪
جهش ماهانه قیمت پیشنهادی مسکن در اردیبهشت ۱۴۰۵
۳۸٪
رشد سالانه قیمت زمین در دوران اوج واگذاری زمین ۹۹ ساله

نهادهای کلیدی خبر

دستیار هوشمند